Muqdisho (AX) – Soomaaliya waxay wajahaysaa khatar fatahaadeed oo sii kordhaysa inta lagu jiro xilliga roobabka Deyrta ee 2026, iyadoo Hay’adda Maareynta Musiibooyinka Soomaaliyeed (SoDMA) ay 29 degmo oo ku kala yaalla 14 gobol ku sheegtay kuwo si gaar ah ugu nugul fatahaadaha webiyada iyo daadadka lama filaanka ah.
Digniin ay hay’addu soo saartay Sabtidii, waxay ku sheegtay in roobabka Oktoobar illaa Diseembar la filayo inay saameeyaan xaaladaha Super El Niño, waxayna ugu baaqday bulshada ku nool deegaannada nugul inay is diyaariyaan ka hor inta aysan fatahaaduhu bilaaban.
- Advertisement -
“SoDMA waxay sheegtay in digniintan looga gol leeyahay in shacabka la siiyo waqti ay isku diyaariyaan, halkii ay cabsi gelin lahayd, si loo yareeyo khasaaraha nafeed iyo burburka hantida ee ka dhalan kara fatahaadaha.”
Hay’addu waxay tilmaantay laba nooc oo waaweyn oo fatahaado ah oo Soomaaliya saameyn kara inta lagu jiro xilliga roobabka.
Fatahaadaha webiyada ayaa si gaar ah khatar ugu noqon kara hareeraha webiyada Jubba iyo Shabeelle, halkaas oo roobab culus oo ka da’a Soomaaliya iyo dhulka sare ee Itoobiya ay kor u qaadi karaan heerarka biyaha isla markaana dedejin karaan qulqulka webiyada.
Dhanka kale, daadadka lama filaanka ah ayaa dhalan kara kaddib roob xooggan oo muddo gaaban da’a, kuwaas oo khatar gelin kara magaalooyinka, tuulooyinka, waddooyinka, marin-biyoodka iyo bulshooyinka ku nool dhulka hooseeya.
29-ka degmo ee loo aqoonsaday kuwo nugul ayaa kala ah Doolow, Luuq, Baardheere, Bu’aale, Beledweyne, Buulo Burde, Jowhar, Muqdisho, Hargeysa, Garoowe, Boosaaso, Qardho, Baydhabo, Gaalkacyo, Kismaayo, Afgooye, Buur-dhuubo, Jilib, Afmadow, Diinsoor, Qansaxdheere, Jamaame, Ceel-Barde, Sablaale, Kuntiwaarey, Marka, Baraawe, Dhuusamareeb iyo Balcad.
SoDMA waxay ku boorrisay dadka deegaanka inay tallaabo qaadaan ka hor inta aysan biyaha fatahaaduhu ku soo dhowaan guryahooda. Waxay kula talisay bulshooyinka inay raacaan digniinaha rasmiga ah, ogaadaan meelaha nabdoon iyo waddooyinka baxsadka, ayna diyaarsadaan agabka muhiimka ah sida daawooyinka, biyaha la cabo, cuntada, taleefannada gacanta iyo dukumentiyada muhiimka ah.
Hay’addu waxay uga digtay carruurta inay u dhowaadaan biyaha fatahaadaha, waxayna darawallada u sheegtay inaysan marnaba isku dayin inay ka tallaabaan biyo socda marka aan la ogeyn qotadooda.
Dadka ku nool meelaha u dhow webiyada Jubba iyo Shabeelle waxaa laga codsaday inay si dhow ula socdaan heerarka biyaha webiyada iyo digniinaha rasmiga ah. Dadka deggan goobaha fatahaaduhu ku badan yihiin ayaa sidoo kale lagula taliyay inay ka fogaadaan togagga, marin-biyoodka iyo dhulka hooseeya xilliyada roobabka culus.
“SoDMA waxay intaas ku dartay inay xoojinayso diyaar-garowga xaaladaha degdegga ah iyo isku-duwidda gargaarka heer qaran, heer dowlad-goboleed iyo heer degmo. Tallaabooyinka waxaa ka mid ah la socodka xaaladaha cimilada iyo fatahaadaha, gudbinta digniinaha hore, iyo diyaarinta doomaha samatabbixinta, qalabka badbaadada, hoyga degdegga ah iyo sahayda kale ee gargaarka.”
Maamullada gobollada iyo degmooyinka ayaa lagu amray inay asteeyaan xarumaha daadgureynta iyo waddooyinka nabdoon, iyagoo diyaarinaya gaadiidka iyo kooxaha gurmadka degdegga ah, oo ay ku jiraan doomaha iyo gaadiidka waaweyn ee hawlaha samatabbixinta.
SoDMA waxay sidoo kale ugu baaqday culimada, odayaasha, haweenka, dhalinyarada, ganacsatada iyo hay’adaha warbaahinta inay gacan ka geystaan faafinta digniinaha fatahaadaha iyo tilmaamaha badbaadada.
Digniintan ayaa soo baxaysa xilli Soomaaliya ay weli aad ugu nugushahay cimilada daran. Fatahaaduhu waxay barakicin karaan bulshooyinka, burburin karaan kaabeyaasha dhaqaalaha, isla markaana carqaladeyn karaan helitaanka waddooyinka, daryeelka caafimaadka iyo adeegyada kale ee muhiimka ah.