Museveni: Caqabadda Ugu Weyn ee Soomaaliya Waa Kala Qaybsanaanta, Wuxuuna Ku Baaqay Midnimo Lagula Dagaallamayo Al-Shabaab
ENTEBBE, Uganda — Midnimada Soomaaliya ayaa lama huraan u ah in laga adkaado Al-Shabaab lana soo celiyo xasilloonida, ayuu sheegay Madaxweynaha Uganda Yoweri Museveni Isniintii, xilli uu wadahadallo ku saabsan iskaashiga amniga iyo xoojinta xiriirka ganacsi la yeeshay Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud.
- Advertisement -
Museveni ayaa hadalkan jeediyay intii uu kulan kula lahaa Maxamuud Aqalka Madaxtooyada ee Entebbe. Wadahadalladooda ayaa diiradda lagu saaray xaaladda amni ee Soomaaliya, ololaha ka dhanka ah kacdoonka Islaamiyiinta iyo fursadaha lagu xoojin karo xiriirka dhaqaale ee labada dal.
“Dhibaatada Soomaaliya waa mid fikradeed iyo faham qaldan oo laga haysto dhibaatooyinka,” ayuu yiri Museveni, isaga oo xaaladda Soomaaliya barbar dhigay caqabadaha ka jira dalal kale oo Afrikaan ah, oo ay ku jirto Suudaan, halkaas oo hababka kooxaysiga ah ee maamulka ay sii hurinayaan kala qaybsanaanta siyaasadeed.
“Dhammaan dhibaatooyinka aad ka hadlaysaan waan naqaannaa. Waxa aan u baahan nahay in aan is abaabulno oo aan wajahno dhibaatada ugu weyn,” ayuu yiri.
“Kuwa badan mideeya si looga adkaado kuwa yar, balse qaar ka mid ah Afrikaaniyiintu waxay rabaan in ay dhibaan kuwa badan si ay ula safnaadaan kuwa yar,” ayuu raaciyay.
Madaxweynaha Uganda ayaa carrabka ku adkeeyay muhiimadda abaabulka siyaasadeed iyo tallaabo wadajir ah oo looga hortagayo xoogagga khatar ku ah xasilloonida Soomaaliya.
Maxamuud ayaa Museveni warbixin ka siiyay horumarradii ka dhacay Soomaaliya, wuxuuna ammaanay Ciidanka Difaaca Shacabka Uganda doorkooda ku aaddan taageerada dadaallada nabadda. Ciidamada Uganda ayaa ka qayb qaatay howlgallada taageerada nabadda ee Midowga Afrika hoggaamiyo ee Soomaaliya, iyaga oo garab siinaya ciidamada Soomaaliyeed dagaalka lagula jiro Al-Shabaab.
Madaxweynaha Soomaaliya ayaa uga mahadceliyay Uganda taageerada milatari ee ay sii waddo, wuxuuna sheegay inuu rajaynayo in ciidamada Uganda ay Soomaaliya sii joogaan muddo dheer inta ay socdaan dadaallada lagu xaqiijinayo xasillooni waarta.
Al-Shabaab, oo ah koox hubaysan oo xiriir la leh Al-Qaacida, ayaa sii wada kacdoonkeeda ka dhanka ah dowladda federaalka Soomaaliya iyo ciidamada amniga. Weeraradeeda ka dhaca Soomaaliya ayaa sidoo kale ka dhigay khatar amni oo baahsan oo ka jirta gobolka.
Maxamuud ayaa sidoo kale Uganda uga mahadceliyay soo dhoweynta muwaadiniinta Soomaaliyeed ee ku nool, wax ku barta kuna ganacsada dalkaas.
Saf ambala Soomaaliya u fadhiya Uganda, Fardowsa Maxamed Qanyare, ayaa kulanka ka sheegtay in ku dhowaad 8,000 oo Soomaali ah ay ganacsi ka wadaan Uganda, halka qiyaastii 15,000 oo arday Soomaaliyeed ay dhigtaan jaamacadaha Uganda.
Uganda waxay dooneysaa in si toos ah ay suuqyada uga hesho dhoofinta kafeega. Hoggaamiyayaashu waxay sidoo kale tixgeliyeen siyaabo lagu ballaarin karo ganacsiga labada dal, iyaga oo si gaar ah diiradda u saaray hagaajinta fursadaha badeecadaha Uganda ay ku galaan Soomaaliya.
Museveni ayaa soo dhoweeyay go’aanka Soomaaliya ay Uganda ugu oggolaatay in ay dalka ka samaysato bakhaar ay ku suuqgayso kuna iibiso kafeega Uganda ee la farsameeyay, sida lagu sheegay warbixin laga bixiyay kulanka.
Bakhaarka la soo jeediyay ayaa siin doona dhoofiyeyaasha Uganda marin toos ah oo ay ku gaaraan macaamiisha Soomaaliyeed, wuxuuna yareyn karaa ku tiirsanaantooda dhexdhexaadiyeyaasha.
Nelson Tugume, oo dhawaan Soomaaliya ka soo laabtay, ayaa hoggaamiyeyaasha u sheegay in Soomaaliya ay kafeega ka soo dhoofsato dalalka Yurub, iyadoo la sheegay in kafeega Uganda uu sii maro suuqyo kale ka hor inta uusan gaarin iibsadayaasha Soomaaliyeed.
Hindisahan ayaa la filayaa inuu xoojiyo xiriirka ganacsi isla markaana uu abuuro fursado dheeraad ah oo ganacsi iyo maalgashi oo u dhexeeya Uganda iyo Soomaaliya.
Kulanka waxaa ka qayb galay Wasiiru-dowlaha Arrimaha Dibadda Uganda, Haruna Kasolo; Wasiiru-dowlaha Difaaca iyo Arrimaha Ciidamadii Hore, Huda Abason Oleru; Xoghayaha Joogtada ah ee Arrimaha Dibadda, Vincent Bagiire; iyo safiirka Uganda u fadhiya Soomaaliya, Sam Tulya-Muhika.
AXADLETM
