Muqdisho (AX) — Nidaamka caafimaadka Soomaaliya ayaa wajahaya suurtagalnimada in la xiro ku dhowaad 600 oo xarumood, kaddib hoos u dhac weyn oo ku yimid maalgelinta, sida uu xildhibaannada u sheegay Talaadadii Wasiirka Caafimaadka iyo Daryeelka Bulshada Dr. Cali Xaaji Aadan.
Isagoo la hadlayay Guddiga Horumarinta Adeegyada Bulshada ee Baarlamaanka ee Muqdisho, Cali Xaaji ayaa sheegay in xarumahaasi ay si weyn ugu tiirsan yihiin kaalmo dibadeed, isla markaana hoos u dhaca ba’an ee taageerada uu halis geliyay sii socoshada adeegyada caafimaadka.
- Advertisement -
“Waxaan raadinay maalgelin loogu talagalay 600-ka xarumood ee wajahaya xiritaanka, waxaana ku guuleysannay inaan helno dhaqaalaha loo baahan yahay si ay u sii shaqeeyaan illaa Diseembar,” ayuu yiri Cali Xaaji.
Wasiirku wuxuu sheegay in waaxda caafimaadka Soomaaliya ay sannado badan ku tiirsanayd maalgelinta deeq-bixiyeyaasha, qayb ahaan sababta oo ah saamiga weyn ee dakhliga gudaha dowladda uu ku baxo amniga.
“Hoos u dhaca maalgelinta ayaa si ba’an u saameeyay waaxda caafimaadka,” ayuu yiri.
Cali Xaaji ayaa sheegay in wasaaraddu ay raadineyso hannaan maalgelin oo muddo dheer ah oo loogu talagalay xarumaha halista ku jira, si bulshooyinku aysan u waayin helitaanka daryeelka aasaasiga ah.
Yaraanta maalgelinta ayaa timid xilli Soomaaliya ay weli wajahaysay baahiyo caafimaad oo ballaaran, oo ay ku jiraan goldaloolo waaweyn oo ka jira daryeelka caafimaadka hooyada iyo dhallaanka, iyo helitaan xaddidan oo adeegyada ah oo ka jira bulshooyinka ka fog xarumaha waaweyn ee magaalooyinka.
Inkastoo culayska dhaqaale jiro, wasiirku wuxuu tilmaamay horumarro laga sameeyay nidaamka caafimaadka dalka sannadihii u dambeeyay.
Wuxuu sheegay in heerka tallaalka uu ka kordhay qiyaastii 40% xilligii uu xilka qabtay, una gudbay in ka badan 70%. Helitaanka adeegyada caafimaadka aasaasiga ah, ayuu raaciyay, wuxuu ka kordhay 42% ilaa in ka badan 65%.
Cali Xaaji ayaa sidoo kale sheegay in dhimashada hooyooyinka ay hoos uga dhacday 692 ilaa 563 dhimasho 100,000 dhalmo kasta, isagoo qiray in heerku weli aad uga sarreeyo yoolka dowladda.
Wasaaraddu waxay qorsheyneysaa inay dalka oo dhan ka qorto boqolaal umulisooyin ah, ayuu yiri, si adeegyada caafimaadka hooyada iyo dhallaanka loo gaarsiiyo degmooyinka iyo tuulooyinka aan weli laga helin daryeel ku filan.
Cali Xaaji ayaa hadalladan jeediyay intii uu socday kulan uu la yeeshay Guddiga Adeegyada Bulshada ee Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya, kaas oo wax ka weydiiyay waxqabadka wasaaradda, culaysyada maalgelinta iyo qorshayaasha lagu xoojinayo bixinta adeegyada caafimaadka.