Xoghayaha Arrimaha Dibadda ee Mareykanka Marco Rubio ayaa beeniyay wararka sheegaya inuu isku diyaarinayay inuu ka tago maamulka Trump, xilli Madaxweyne Donald Trump uu iska fogeeyay su’aalaha ku saabsan in xilka laga qaadi karo Xoghayaha Difaaca Pete Hegseth, kaddib markii Jamhuuriyiintu ay khasaare kala kulmeen doorashooyinkii xilliga dhexe.
Mr Rubio ayaa shalay u sheegay The New York Times in ka tagista maamulka aysan ka mid ahayn qorshayaashiisa, xilli uu ka fiirsanayo tallaabooyinkiisa xiga kaddib doorashooyinka xilliga dhexe.
“Mar walba qorshahaygu wuxuu ahaa” inaan u shaqeeyo Madaxweyne Donald Trump ilaa dhammaadka muddadiisa, ayuu Mr Rubio ku sheegay wareysi uu siiyay wargeyska.
Mr Rubio, oo sidoo kale ah la-taliyaha amniga qaranka ee Mr Trump, ayaa si weyn loogu arkaa inuu noqon karo beddelka Mr Trump ee tartanka madaxtinimada ee 2028.
Laakiin markii shalay wax laga weydiiyay hamigiisa siyaasadeed, Mr Rubio wuxuu diiday inuu ka hadlo loollanka 2028, isagoo yiri: “Runtii mar dambe kama hadli doono 2028.”
Isagoo ka jawaabaya wararka sheegaya inuu ka fikirayay inuu maamulka ka tago, ayuu The New York Times u sheegay: “Run ahaantii ma garanayo halka ay waxyaalahan ka yimaadaan.”
Horaantii shalay, Bloomberg News ayaa sheegtay in Mr Rubio uu ka fiirsanayay inuu xilka iska casilo.
Warbixintu waxay sheegtay inuu kala hadlay mas’uuliyiin ka tirsan Aqalka Cad suurtagalnimada inuu xilka ka tago, kuwaas oo ka codsaday inuu sii joogo xilkiisa.
Wasaaradda Arrimaha Dibadda ayaa, si kastaba ha ahaatee, si adag u diiday sheegashada ah in Mr Rubio uu xilka ka tegi karo.
Dylan Johnson, kaaliyaha xoghayaha arrimaha dibadda u qaabilsan arrimaha bulshada ee caalamka, ayaa warbixinta Bloomberg ku tilmaamay “mid gebi ahaanba la sameeyay”.
Waxa uu sidoo kale warbixin uu baahiyay warbaahinta The Independent oo sheegtay in Mr Rubio uu qorsheynayay inuu raadsado magacaabista Jamhuuriga ee doorashada madaxtinimada 2028 ku tilmaamay “war been abuur ah oo gebi ahaanba sal lahayn”.
Mr Rubio ayaa hore u sheegay inuu taageeri doono Madaxweyne-ku-xigeenka JD Vance haddii Mr Vance uu go’aansado inuu madaxtinimada u tartamo.
Mr Vance ayaa sidoo kale si weyn loogu tixgeliyaa inuu yahay musharrax suurtagal ah 2028.
Hegseth oo ballanqaaday inuu la dagaallami doono dadaallada xil-ka-qaadista
Dhanka kale, Xoghayaha Difaaca Mareykanka Pete Hegseth ayaa ballanqaaday inuu iska caabin doono dadaallada Kongareeska ee xil-ka-qaadistiisa, isagoo dagaalkii Iran ku tilmaamay mid “geesinimo leh oo taariikhi ah”, kaddib markii cod-bixiyayaashu ay Jamhuuriyiinta ku ciqaabeen colaadda doorashooyinkii xilliga dhexe ee toddobaadkan.
Mr Hegseth ayaa farriintan ku gudbiyay muuqaal uu shalay soo dhigay baraha bulshada, xilli mucaaradka Kongareeska ay kordhiyeen weerarradooda, Mr Trump-na uu iska fogeeyay su’aalaha ku saabsan inuu xilka ka qaadi karo. Mr Trump ayaa marar badan ammaanay madaxa Pentagon-ka.
Hakeem Jeffries, oo ah hoggaamiyaha ugu sarreeya Dimuqraadiga ee Aqalka Wakiillada, ayaa qoraal uu soo dhigay ku weydiiyay: “Maxaa Pete Hegseth weli xilka uga haya?”
Mr Hegseth, oo hore uga tirsanaa martigeliyeyaasha Fox News, ayaa noqday shaqsi si weyn u kala qaybiya bulshada, wuxuuna ka fogeeyay qaar ka mid ah xubnaha xisbigiisa Jamhuuriga.
Dhaleeceeyayaasha Kongareeska ayaa diiradda saaraya hab-dhaqankiisa dagaalkii Iran, kaas oo Mr Vance sheegay inuu Jamhuuriyiinta ku waayay gacan-ku-haynta Kongareeska; xil-ka-qaadistiisa saraakiil sare oo milatari; iyo xiriirka sii xumaanaya ee uu la leeyahay xildhibaannada, xilli maamulku uu daba joogo xirmo kharashaad difaac ah oo dhan $1.5 tiriliyan.
Dimuqraadiga, oo la wareegay gacan-ku-haynta Kongareeska doorashooyinkii Talaadadii, ayaa ballanqaaday inay baaritaan ku sameyn doonaan Mr Hegseth iyo hoggaamintiisa Pentagon-ka. Kaaliyeyaasha Kongareeska ayaa sheegay in baaritaanku uu dabooli doono, iyo arrimo kale, xil-ka-qaadistii guddoomiyihii Taliyeyaasha Guud ee Ciidamada.
Xildhibaan Thomas Massie oo Jamhuuri ah ayaa sheegay inuu toddobaadka soo socda dib u soo bandhigi doono qodobbada xil-ka-qaadista Mr Hegseth. Wuxuu ka digay in xil-ka-qaadistu ay “aad uga dabacsanaan doonto” waxa sugaya xoghayaha difaaca marka Jamhuuriyiintu sannadka soo socda gacan-ku-haynta Kongareeska ku wareejiyaan Dimuqraadiga.
“Waxay yeelan doonaan dhageysiyo & maxkamado,” ayuu Mr Massie ku qoray X.
Muuqaal socday in ka badan afar daqiiqo, Mr Hegseth wuxuu ku difaacay waxqabadkiisa Pentagon-ka, isagoo xusay xil-ka-qaadistii hoggaamiyeyaasha sare ee wasaaradda, joojinta hindisayaasha kala-duwanaanshaha iyo mamnuucidda dadka jinsigooda beddelay inay ka adeegaan ciidamada.
“Waad aragtaan, way i weerarayaan – way na weerarayaan – sababtoo ah waan wax-ku-ool nahay. Ma shaqeyn doonto. Dib uma laaban doonno,” ayuu Mr Hegseth yiri isagoo kamaradda la hadlayay.
Wuxuu dadaalka xil-ka-qaadista ku tilmaamay “riwaayad”, wuxuuna tilmaamay in Mr Trump laftiisa laba jeer xil-ka-qaadis lagu sameeyay.
“Wax walba waxay ku saabsan yihiin siyaasadda burburinta qofka. Kama aysan shaqeyn Madaxweyne Trump, anigana igama shaqeyn doonto. Taas waad hubsan kartaan,” ayuu yiri.
Markii shalay la weydiiyay inuu filayo isbeddello lagu sameeyo mas’uuliyiinta sare, Mr Trump wuxuu ammaanay Mr Hegseth, isagoo sheegay in xoghayaha difaacu uu “shaqo cajiib ah qabtay”, isla markaana soo jeediyay in mucaaradka isaga ka dhanka ah ay ka dhasheen go’aankiisa ah inuu xilka ka qaado jeneraalado.
“Waxaan haysanay jeneraalado aad u badan. Qof walba wuxuu ahaa jeneraal afar-xiddigle ah. Waligay wax la mid ah ma arag. Qaar badan oo dadkaas ka mid ahna waxay ahaayeen kuwa fikrado cusub si xad-dhaaf ah u taageera. Ma jecli jeneraal sidaas ah. Sidaas darteed, waxay u badan tahay inuu mucaarad leeyahay,” ayuu Mr Trump weriyeyaasha ugu sheegay Xafiiska Oval-ka.
Mr Trump wuxuu sidoo kale ammaanay doorka Mr Hegseth ee howlgallada milatari ee Mareykanka ee Venezuela iyo Iran. “Venezuela waxay ahayd wax aan la rumaysan karin … Iran-na toddoba bilood ayaan joognaa, waxaana gacanta ku haynaa wax kasta oo aan rabnay inaan gacanta ku hayno,” ayuu yiri.
Ilo-wareedyo ayaa sheegay in Mr Trump uu haddana beddeli karo Mr Hegseth, iyadoo Jamhuuriyiintu ay baarayaan sababihii keenay khasaaraha doorashooyinkooda.
Arbacadii, Madaxweyne-ku-xigeenka JD Vance ayaa si cad u su’aaliyay in dagaalkii Iran uu mudnaa in la sii wado, isagoo sheegay inuu Jamhuuriyiinta ku waayay gacan-ku-haynta Kongareeska. Hadalladiisa aan caadiga ahayn waxay mar kale dhalleeceen su’aalaha ku saabsan in Mr Trump uu sii wadi doono qorshihii uu ku hanjabay ee ahaa in dib loo bilaabo howlgallo waaweyn oo dagaal oo ka dhan ah Iran.
La-taliye ka tirsan Trump ayaa sheegay in Mr Hegseth “uu wajihi karo xil-ka-qaadis” sababo la xiriira dagaalkii Iran.
Wasaaradda Difaaca ayaa sheegtay in Mr Hegseth uu “100% ka go’an yahay” inuu hoggaamiyo Pentagon-ka ilaa dhammaadka muddada Mr Trump.
