Beledweyne (AX) — Khilaaf ka dhashay hannaanka doorashada Hirshabelle ayaa ka sii daray Hiiraan, halkaas oo odayaasha iyo waxgaradka Hawadle ay Talaadadii sheegeen in mas’uuliyiinta matalaya maamulka gobolka laga mamnuuci doono inay ka degaan garoomada diyaaradaha ee deegaanka ilaa laga gaarayo heshiis siyaasadeed.
Iyagoo wariyeyaasha kula hadlayay Beledweyne, odayaashu waxay caddeeyeen in garoomada diyaaradaha ay u furnaan doonaan shacabka, balse aan loo oggolaan doonin inay ka degaan diyaaradaha iyo wafdiyada xiriirka la leh maamulka Hirshabelle. Waxay digniin gaar ah ka soo saareen isticmaalka garoonka diyaaradaha Beledweyne ee diyaaradaha militariga.
- Advertisement -
“Annagu kama soo horjeedno dowladda; cidna ma dulminno, mana doonayno in nala dulmiyo,” ayay odayaashu sheegeen. “Mas’uuliyiinta ku xiran Hirshabelle kama degi karaan garoonkan diyaaradaha.”
Go’aankan ayaa kusoo beegmaya toddobaadyo xiisad sii kordhaysay oo ku saabsan dhismaha maamulka xiga ee Hirshabelle iyo hannaanka siyaasadeed ee hareeraha ka socda.
Hoggaamiyeyaasha siyaasadda iyo odayaasha dhaqanka Hawadle ayaa marar badan ku baaqay in doorashada Hiiraan la hakiyo ilaa laga gaarayo heshiis ku saabsan metelaadda siyaasadeed iyo qaybsiga awoodda. Toddobaadkii hore, boqolaal shacab ah, siyaasiyiin iyo odayaal ayaa isugu soo baxay Beledweyne si ay uga soo horjeestaan in doorashada la sii wado iyadoo aan la helin isku raac maxalli ah.
Oday dhaqameed Cabdi Muumin Guuleed ayaa sheegay in shacabka Hiiraan ay cabashooyin soo jireen ah ka qabaan dowladda federaalka iyo maamulka Hirshabelle labadaba, kuwaas oo ay tahay in lagu xalliyo wadaxaajood.
“Waxaan qabnaa cabashooyin culus. Waxaan cabasho ka qabnaa Dowladda Federaalka iyo Hirshabelle,” ayuu yiri Guuleed. “Ha nala wada hadleen; xuquuqda aan dalbaneyno waa xuquuqdeenna Soomaaliyeed.”
Odayaashu waxay sidoo kale ka digeen in sanduuqyada codbixinta la geeyo Hiiraan ama halkaas lagu qabto doorasho dadban ka hor inta aan la gaarin heshiis siyaasadeed.
Waxay ku adkaysteen in mowqifkoodu uusan ku wajahnayn dowladda federaalka ama bulshooyinka kale, balse uu yahay mid lagu doonayo waxa ay u arkaan saamiga xaqa ah ee Hiiraan ku leedahay metelaadda siyaasadeed.
Iska horimaadkan ayaa imanaya xilli Hirshabelle ay isu diyaarinayso doorashada hoggaankeeda ee qorshaysan.
Horaantii bishan, odayaasha iyo siyaasiyiinta Hawadle ayaa ugu baaqay mas’uuliyiinta inay joojiyaan dhammaan diyaar-garowga doorashada ee Hiiraan ilaa laga gaarayo heshiis loo dhan yahay. Waxay ku doodeen in maamulka xiga ee Hirshabelle lagu dhiso hannaan qaybsiga awoodda ah oo dhinacyadu si wadajir ah u aqbaleen.
Madaxweyne ku xigeenka Hirshabelle Yuusuf Xagar Dabageed ayaa sidoo kale ka soo horjeestay in doorasho lagu qabto Hiiraan iyadoo aan la helin isku raac siyaasadeed. Wuxuu sheegay in wadatashiyadu ay tahay inay isu keenaan odayaasha dhaqanka, siyaasiyiinta, ururrada bulshada rayidka ah iyo daneeyayaasha kale ee deegaanka.
Bulshada Hawadle, si kastaba ha ahaatee, waxay weli ku kala qaybsan tahay doorashada iyo jihada siyaasadeed ee gobolka.
Gole siyaasadeed oo Hawadle ah oo gaar ah, kana madax yahay Madaxweynihii hore ee Hirshabelle Cali Cabdullaahi Cosoble, ayaa taageeray Madaxweynaha xilka haya Cali Cabdullaahi Xuseen Guudlaawe, wuxuuna taageeray ka qaybgalka doorashada qorshaysan.
Guudlaawe ayaa Xisbiga Caddaaladda iyo Midnimada (JSP) u magacaabay inuu mar kale u tartamo xilka. Magacaabistiisa ayaa xoojisay mucaaradka ka imanaya hoggaamiyeyaasha Hawadle ee dalbanaya madaxtinimada Hirshabelle iyo wax ka beddel lagu sameeyo hannaan-qaybsiga awoodda ee hadda jira.
Hirshabelle oo la aas-aasay 2016, waxay ka kooban tahay gobollada Hiiraan iyo Shabeellaha Dhexe. Khilaafaadka ku saabsan metelaadda iyo qaybsiga xilalka sare ee dowladda ayaa marar badan xumeeyay xiriirka u dhexeeya hoggaamiyeyaasha siyaasadda ee labada gobol.