Go’aan cusub oo Maraykanku qaatay ayaa Qaramada Midoobay siinaya hal sano oo dheeraad ah si ay si tartiib tartiib ah u soo afjarto taageerada ay siiso nabad-ilaaliyeyaasha Afrikaanka ah ee Soomaaliya, taas oo gargaar ku-meel-gaar ah u ah hawlgal wajahaya mustaqbal aan la hubin.
Maraykanku wuxuu oggolaaday inuu taageero dhimista 12-ka bilood ah ee hawlgalka QM ee taageera ciidanka, sida ku cad dukumenti diblomaasiyadeed oo ay Reuters aragtay. Tallaabadani waxay nabad-ilaaliyeyaasha siinaysaa waqti dheeraad ah oo ay ugu diyaar garoobaan isbeddelka maalgelinta iyo saadka, balse ma meesha ka saarayso khatarta ku wajahan sii jiritaankooda muddada dheer.
- Advertisement -
Reuters ayaa bishii Luulyo werisay in Washington, oo sii kordheysa uga niyad-jabsan maamulka nugul ee Muqdisho, ay sheegtay inay hor istaagi doonto sii socoshada taageerada QM ee ciidanka Midowga Afrika. Hawlgalku wuxuu taageeraa dowladda Soomaaliya, wuxuuna ka caawiyaa dagaalka ay kula jirto mintidiinta xiriirka la leh al Qaeda.
Falanqeeyayaal ayaa ka digay in daciifin kasta oo ku timaadda nabad-ilaaliyeyaasha Midowga Afrika ay si weyn u wiiqi karto dowladda halkaas ka jirta, isla markaana ay uga sii dari karto qalalaasaha siyaasadeed ee ka jira gobol kacsan oo xuduud la leh Badda Cas.
‘KHATAR DHAB AH OO AH KALA JAJABKA DOWLADNIMADA’
Nabad-ilaaliyeyaasha, oo loo yaqaan Hawlgalka Taageerada iyo Xasilinta Midowga Afrika ee Soomaaliya, waxay si weyn ugu tiirsan yihiin kaalmada QM ee hawlgallada aasaasiga ah, oo ay ka mid yihiin cunto, biyo, shidaal, daryeel caafimaad iyo gaadiidka ciidamada.
Maamulka Madaxweyne Donald Trump ee Maraykanka, oo ka baxay tiro ka mid ah ballanqaadyadii caalamiga ahaa, ayaa Midowga Afrika u sheegay qoraal diblomaasiyadeed oo Luulyo ah inuu adeegsan doono saameyntiisa si uu uga hortago in QM ay taageerto hawlgalka laga bilaabo bilowga sannadka dambe.
Hase yeeshee, qoraal diblomaasiyadeed labaad oo ay Reuters aragtay isla markaana toddobaadkii hore loo qaybiyey safaaradaha, Washington waxay ku sheegtay in “Maraykanku uu diyaar u yahay inuu taageero dhimista 12-ka bilood ah, oo ay isla markiiba xigto xiritaanka” Xafiiska Taageerada Qaramada Midoobay ee Soomaaliya (UNSOS).
Haddii aanay jiri lahayn muddadaas 12-ka bilood ah, maalgelintu waxay dhammaan lahayd Diseembar, marka uu dhacayo waajibaadka UNSOS. Laba ilo diblomaasiyadeed iyo ilo ka tirsan dowladda Soomaaliya ayaa sheegay in tirinta cusub ee 12-ka bilood ay bilaaban doonto Janaayo.
Afhayeen u hadlay Waaxda Arrimaha Dibadda ee Maraykanka ayaa Reuters u sheegay in Washington aysan mar dambe maalgelin doonin ama taageeri doonin xafiiska QM ee Soomaaliya, kaas oo miisaaniyaddiisu guud ahaan tahay ku dhowaad 500 milyan oo doolar.
“Waxaan filaynaa in hannaan kasta iyo jadwal kasta oo dhimista la xiriira laga wada hadlo inta lagu jiro doodaha Golaha Ammaanka ee QM ee Diseembar,” ayuu afhayeenku ku yiri bayaan. Shan ilo diblomaasiyadeed iyo isha dowladda Soomaaliya, oo dhammaantood ku hadlay shuruud ah inaan magacyadooda la shaacin, ayaa xaqiijiyey muddada kama dambaysta ah ee 12-ka bilood.
Wasaaradda gaashaandhigga Soomaaliya, UNSOS iyo Guddiga Midowga Afrika ayaan si degdeg ah uga jawaabin codsiyada faallooyinka.
FARQIGA MAALGELINTA
Go’aanku wuxuu Soomaaliya iyo saaxiibadeeda siinayaa waqti dheeraad ah oo ay ku raadiyaan taageerayaal kale, iyadoo mustaqbalka hawlgalka nabad-ilaalinta uu weli wajahayo cadaadis xooggan.
“AUSSOM waa tiir muhiim u ah dowladnimada Soomaaliya,” ayuu yiri Afyare Elmi, oo bare ka ah Jaamacadda Magaalada Muqdisho. “Haddii uusan jirin, dalka wuxuu wajahayaa khatar dhab ah oo ah kala jajabka iyo burburka dowladnimada.”
Samira Gaid, oo ah falanqeeye amni oo gobolka ah, ayaa Reuters u sheegtay in joojinta UNSOS ay ugu dambayn horseedi karto dhammaadka AUSSOM.
“Midowga Afrika waa inuu ama helo hannaan kale oo saadka ah ama uu yareeyo hawlgalkiisa oo ka baxo,” ayay tiri.
Taageerada maaliyadeed ee hawlgalka Midowga Afrika ayaa noqotay mid sii kordheysa oo aan la hubin, taas oo abuurtay farqi weyn oo maalgelin ah.
Washington ayaa sannadkii hore hor istaagtay qorshe lagu qaadan lahaa hannaan maalgelin oo ay lacagaha QM dabooli lahaayeen saddex meelood laba meel miisaaniyadda sannadlaha ah ee hawlgalka nabad-ilaalinta oo dhan 190 milyan oo doolar.
Soomaaliya waxay soo martay fowdo iyo colaado gudaha ah tan iyo markii xukunkii kalitaliska ahaa ee Maxamed Siyaad Barre la afgembiyey 1991kii. Mintidiinta Islaamiga ah ayaa ballaariyey awooddooda deegaannada miyiga, waxayna labaatan sano ka hor qabsadeen caasimadda ka hor inta aysan ka saarin ciidan isku dhaf ah oo Itoobiyaan iyo dowladeed Soomaali ah.
Warbixinta waxaa Muqdisho ka soo diray Faisal Ali, Nayroobina Ammu Kannampilly; Tafatirka waxaa sameeyey Andrew Heavens
