Jimco, Luulyo 31, 2026
Muqdisho (AX) – Xisbiga siyaasadeed ee Nabad iyo Nolol ayaa si adag uga horyimid dalabaadka Soomaaliya dib loogu celinayo nidaam ku-meel-gaar ah, isaga oo ka digay in soo jeedintaasi wiiqi doonto guulihii siyaasadeed ee la gaaray, isla markaana aysan xal waara u noqon doonin qalalaasaha dastuuriga ah ee socda.
Wasiirkii hore ee Arrimaha Dibadda Maxamed Cabdirisaaq, oo ka mid ah masuuliyiinta sare ee xisbiga uu hoggaamiyo madaxweynihii hore Maxamed Cabdullaahi Farmaajo, ayaa sheegay in dhismaha maamul kale oo ku-meel-gaar ahi uu dib u celin doono horumarkii la gaaray tan iyo markii Soomaaliya ay soo afjartay tobannaan sano oo maamul ku-meel-gaar ah, isla markaana uusan ka tarjumayn aragti siyaasadeed oo fog.
“Dib ugu noqoshada nidaamka ku-meel-gaarka ahi waxay noqon doontaa dib-u-dhac siyaasadeed, mana aha xal waara oo lagu wajahayo caqabadaha,” ayuu Cabdirisaaq ku sheegay wareysi.
Cabdirisaaq wuxuu ka jawaabayay warqad uu dhowaan soo saaray Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed, oo ah isbahaysi mucaarad ah oo soo jeediyay in la dhiso Gole Ku-meel-gaar ah oo loo dhan yahay, kaas oo maamula arrimaha dastuurka iyo doorashooyinka Soomaaliya ilaa hay’adaha cusub ee qaranka si nabad ah dib loogu yagleelo.
Wuxuu sheegay in Nabad iyo Nolol ay si joogto ah u diidday in dib loogu laabto nidaamyo ku-meel-gaar ah, isaga oo ku dooday in khilaafaadka siyaasadeed ee Soomaaliya lagu xalliyo is-afgarad iyo wada-hadal joogto ah.
“Xalka ku habboon waa in la sii wado wada-hadalka socda ee u dhexeeya daneeyayaasha siyaasadda Soomaaliya, lana gaaro heshiis ku dhisan isu-tanaasul iyo wada-tashi, halkii laga abuuri lahaa hannaan cusub oo ku-meel-gaar ah,” ayuu yiri.
Cabdirisaaq ayaa sidoo kale dhaliilay Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, isaga oo ku tilmaamay wax laga xumaado in Soomaaliya ay mar kale ka fikirayso nidaam ku-meel-gaar ah intii uu jiro maamulkiisa hadda, kaddib markii dalka si rasmi ah uga gudbay xilligaas muddadii madaxtinnimada koowaad ee Xasan Sheekh.
Khilaafkan ayaa daba socda warqad furan oo Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed uu soo saaray 27-kii Luulyo, taas oo loogu baaqay saaxiibbada caalamiga ah ee Soomaaliya inay taageeraan heshiis siyaasadeed oo lagu soo celinayo sharciyadda qaranka lagagana hortagayo xasillooni-darro hor leh.
Goluhu wuxuu sheegay in hawsha ugu degdegga badan ee Soomaaliya hortaalla ay tahay in la xaqiijiyo heshiis siyaasadeed oo soo celiya is-afgaradka qaranka, ilaalinayana dhexdhexaadnimada hay’adaha dowladda, oo uu ka mid yahay Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed.
Warqadda waxaa loo diray madaxda dowladaha, wasiirrada gaashaandhigga iyo taliyeyaasha ciidamada difaaca ee dalalka ciidamo iyo boolis ku biiriya Hawlgalka Midowga Afrika ee Taageerada iyo Xasillinta Soomaaliya (AUSSOM), oo ay ka mid yihiin Uganda, Kenya, Itoobiya, Jabuuti, Burundi iyo Masar.
Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed waxaa ku jira dhowr siyaasiyiin mucaarad ah oo hormuud ah, kuwaas oo ay ka mid yihiin madaxweyne hore, ra’iisul-wasaareyaal hore, madaxweynayaasha Dowladda Puntland iyo Jubbaland, wasiirro hore iyo hoggaamiyeyaal kale oo siyaasadeed.
Isbahaysigu wuxuu sheegay in Soomaaliya ay gashay marxalad dastuur oo halis ah, isaga oo ku dooday in muddo-xileedka Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu dhammaaday 15-kii May 2026, halka muddo-xileedka Baarlamaankuna uu dhammaaday 14-kii Abriil 2026. Wuxuu intaas ku daray in hoggaamiyeyaasha siyaasadeed aysan weli ku heshiin hannaan dalka looga gudbinayo marxaladdan.
Mowqifyadan iska soo horjeeda waxay muujinayaan kala qaybsanaanta sii ballaaranaysa ee ku saabsan jidka looga bixi karo ismari-waaga siyaasadeed ee Soomaaliya. Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed wuxuu u arkaa nidaam ku-meel-gaar ah mid lama huraan u ah dib-u-dhiska sharciyadda iyo is-afgaradka qaranka, halka Nabad iyo Nolol ay ku adkaysanayso in hoggaamiyeyaashu ku sii dhex jiraan nidaamka siyaasadeed ee jira, isla markaana wada-hadal ku raadiyaan heshiis loo dhan yahay.
