Skip to content
Thursday, September 24, 2026 11 Rabi al-Thani 1448 AH Asr 14:56
Muqdisho 29°C
Breaking: Türkiye Denies Reports Somalia Imposed New Visa Restrictions on Turkish Citizens
Breaking News
Axadle
Axadle Newsroom Somalia English

Itoobiya oo Ku Eedeysay Awoodo Shisheeye inay Taageerayaan Kooxo Mucaarad ah oo Doonaya inay Xukuumadda Ridaan

Follow
Newsroom published Updated 2 hours ago 3-minute read
Dhageyso Qodobada AI Narration • ~3 min audio
Ethiopia Accuses Foreign Actors of Supporting Rebel Groups Seeking to Oust Government
Ethiopia Accuses Foreign Actors of Supporting Rebel Groups Seeking to Oust Government

Itoobiya waxay sheegtay in taageero shisheeye ay hurinayso isbahaysi mucaarad ah oo doonaya inuu rido dowladda

ADDIS ABABA, Itoobiya — Dowladda Itoobiya ayaa sheegtay in dadaallo ay taageerayaan awoodo shisheeye loo adeegsanayo in lagu wiiqo dalka, iyadoo ku adkaysanaysa in ciidamadeeda ammaanku ay awood u leeyihiin difaaca madaxbannaanida qaranka iyo ka hortagga khatarta soo ifbaxaysa.

- Advertisement -

Digniintan ayaa ka dambaysay markii dhowr kooxood oo hubaysan, oo ay ku jiraan Tigray People’s Liberation Front (TPLF), Amhara Fano National Movement iyo Oromo Liberation Army (OLA), ay ku dhawaaqeen inay isu bahaysteen ridista dowladda Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed iyo dhismaha maamul ku-meel-gaar ah.

Isbahaysiga cusub ee Ethiopian Peoples’ Forces Alliance for Survival ayaa mideeya ururro ka kala socda gobollo kala duwan oo horey colaad gaar-gaar ah ula galay maamulka federaalka. Isbahaysigu wuxuu sheegay inuu isku dubbaridi doono hawlgallada ka dhanka ah dowladda, isaga oo isla markaana raadinaya dhismaha dowlad ku-meel-gaar ah.

Mas’uuliyiinta Itoobiya ayaa marar badan ku eedeeyay awoodo shisheeye inay taageeraan mucaaradka hubaysan iyo kuwa siyaasadeed. Afhayeenka Abiy, Billene Seyoum, ayaa sheegtay in xubnaha isbahaysigu ay wada shaqaynayeen muddo, ayna taageero dhaqaale ka heleen Eritrea. Eritrea ayaan si degdeg ah uga hadlin eedeynta ugu dambaysay, waxayna horey u diidday sheegashooyinka ah inay taageerto kooxaha mucaaradka Itoobiya.

Dowladdu waxay sidoo kale ku eedeysay TPLF inay sii waddo hawlaheeda dibadda Itoobiya, isla markaana ay saldhigyo ku leedahay dalalka deriska ah si ay u horumariso ujeeddooyin ay mas’uuliyiintu u arkaan caqabad ku ah madaxbannaanida dalka. Mas’uuliyiintu waxay sheegeen in hay’adaha ammaanka Itoobiya ay ku filan yihiin joojinta hawlahaas si aysan khatar ugu noqon dowladda federaalka.

Isbahaysigu wuxuu ka dhigan yahay isbeddel weyn oo ku yimid jawiga amni ee horeyba u adkaa ee Itoobiya. Xubnihiisa waxaa ka mid ah cadowyo hore oo ku kala jiray dhinacyo iska soo horjeeda intii lagu jiray dagaalkii Tigray ee 2020-2022, iyo kooxo ku lug leh kacdoonno hubaysan oo kala duwan oo ka socda Oromia iyo Amhara.

Kooxahani waxay ku eedeeyaan maamulka Abiy inuu awoodda ku ururiyay xarunta, islamarkaana uu dhinac maray bulshooyinka gobollada. Waxay sheegeen inay doonayaan inay meesha ka saaraan dowladda hadda jirta oo ay taageeraan maamul ku-meel-gaar ah oo loo dhan yahay. Madaxweyne Ku-xigeenka TPLF, Amanuel Assefa, ayaa sheegay in isku-duwidda kooxahaasi ay socotay in ka badan hal sano.

Ku dhawaaqistan ayaa timid xilli xiriirka u dhexeeya maamulka federaalka iyo ciidamada Tigray uu mar kale sii xumaanayo. Midowga Afrika ayaa sheegay in labada dhinac ay ciidamo geeyeen xadka Tigray bilihii u dambeeyay, taas oo sii xoojisay walaaca laga qabo in dagaal ballaaran uu dib u qarxo kaddib markii heshiiskii nabadeed ee 2022 uu soo afjaray colaaddii ba’anayd ee Tigray.

Falanqeeyayaasha ayaan weli hubin in kooxahani ay u shaqayn karaan hal ciidan oo mideysan, marka la eego himilooyinkooda siyaasadeed ee is-khilaafsan, murannada dhuleed iyo taariikhahooda kala duwan. Hase yeeshee, waxay ka digeen in hawlo isku dubbaridan oo ka socda gobollo badan ay kordhin karaan cadaadiska saaran ciidamada federaalka ee horey hawlgallo amni uga wada dhowr jiho.

Dowladda Itoobiya waxay sii waddaa inay wada-hadalka qaran u soo bandhigto waddada ay doorbidayso ee lagu xallinayo kala qaybsanaanta siyaasadeed iyo colaadaha hubaysan. Isla markaana, waxay ku adkaysanaysaa in hay’adaha ammaanka dalka ay difaaci karaan Itoobiya isla markaana ilaalin karaan nidaamkeeda federaalka.

Dhismaha isbahaysigan ayaa sii kordhinaya caqabadaha siyaasadeed iyo amni ee Itoobiya, xilli dowladdu ay wajahdo mucaarad hubaysan oo ka jira dhowr gobol iyo xiisado dib uga soo cusboonaaday Tigray.

AXADLETM

Sidee u aragtaa warbixintan?

0 votes