Madaxweynaha Lubnaan Joseph Aoun ayaa booqasho aan hore loo shaacin ku tagay koonfurta dalka, isaga oo ballanqaaday inuu xaqiijin doono ka bixitaanka Israa’iil isla markaana hoggaamin doono dadaallada dib-u-dhiska ka dib markii ciidamada Israa’iil ay qabsadeen oo burburiyeen fariisin Hezbollah ku lahayd meel u dhow.
Warbaahinta rasmiga ah ee Lubnaan ayaa sheegtay in Mudane Aoun uu gaaray Nabatieh isaga oo ay la socdeen saraakiil sare oo amniga ah, oo uu ku jiro taliyaha ciidanka Rodolphe Haykal.
- Advertisement -
Booqashadu waxay timid hal maalin ka dib markii sarkaal sare oo diblomaasiyadeed oo Maraykan ah uu sheegay in wareeg cusub oo wadaxaajoodyo ah oo uu Maraykanku dhexdhexaadinayo oo u dhexeeya Israa’iil iyo Lubnaan, kuwaas oo markii hore loo qorsheeyay toddobaadka soo socda, dib loogu dhigay illaa Oktoobar.
Muuqaallo ay baahiyeen warbaahinta Lubnaan ayaa muujiyay Mudane Aoun oo salaamaya dadka deggan Nabatieh isla markaana muujinaya garab istaaggiisa shacabka deegaanka.
Socod aaska ah oo ka dhacay Kfar Roummane, Gobolka Nabatieh, Lubnaan, horraantii toddobaadkan
Qayb weyn oo ka mid ah kaabeyaasha dawladeed ee Nabatieh iyo dhowr goobood oo waaweyn ayaa la burburiyay tan iyo markii dagaalku ka dhex qarxay Israa’iil iyo Hezbollah bishii Maarso.
Waxay ahayd safarkii ugu horreeyay ee Mudane Aoun ku tago koonfurta Lubnaan tan iyo markii colaaddan ay bilaabatay.
“Waxaan garab taagan nahay dhiniciinna, waxaana eegaynaa sida loo bixin karo dhammaan adeegyada lagama maarmaanka ah si aad halkan ugu sii joogtaan si ammaan ah,” ayuu yiri, sida lagu sheegay bayaan ay soo saartay madaxtooyadu.
Rabshadaha u dhexeeya Israa’iil iyo Hezbollah ayaa si weyn u yaraaday laga soo bilaabo dabayaaqadii Juun ilaa toddobaadkii hore, iyadoo lagu hoos jiray heshiis qaab-dhismeed ah oo uu Maraykanku taageerayo oo u dhexeeya Israa’iil iyo Lubnaan, oo ay barbar socotay is-afgarad dhex maray Maraykanka iyo Iiraan intii lagu jiray dagaalka ballaaran ee Bariga Dhexe.
Maalmihii u dambeeyay, hase yeeshee, ciidanka Israa’iil ayaa xoojiyay weerarradooda, iyadoo gobolka Nabatieh uu noqday meel si gaar ah diiradda loo saarayo.
Khamiistii, ciidamada Israa’iil ayaa burburiyay dhufaysyo dhulka hoostiisa ah oo Hezbollah ku lahayd buurta istaraatiijiga ah ee Ali al-Taher ka dib markii ay la wareegeen goobtaas, oo ku taalla dhowr kiiloomitir magaalada Nabatieh u jirta.
Qaraxu wuxuu ahaa mid aad u xooggan oo sababay gariir ay diiwaangeliyeen hay’adaha la socda dhaqdhaqaaqa dhulka.
Ugu yaraan 29 qof ayaa lagu dilay duqeymaha Israa’iil ee ka dhacay guud ahaan aagga maalmahan u dambeeyay, oo ay ku jiraan 12 xubnood oo hal qoys ah.
Ciidanka Lubnaan, oo ku sugan magaalada Nabatieh, ayaa Arbacadii ka digay in tallaabooyinka Israa’iil ay halis gelin karaan hirgelinta heshiiska qaab-dhismeedka.
Heshiiskaasi wuxuu dhigaya in Hezbollah ay hubka dhigto, ciidamada Israa’iil ay si tartiib tartiib ah uga baxaan koonfurta Lubnaan, ciidanka Lubnaanna la geeyo guud ahaan gobolka, iyadoo laga bilaabayo deegaanno tijaabo ah oo loo yaqaan “pilot zones”.
“Ka bixitaanka Israa’iil, soo celinta maxaabiista iyo dadka barakacay, iyo sidoo kale dib-u-dhiska, waa mabaadi’ qaran oo go’an oo dawladdu ay ka go’an tahay hirgelintooda,” ayuu yiri Mudane Aoun.
Ka dib booqashadiisii Nabatieh, madaxweynuhu wuxuu u safray Zawtar al-Gharbiya, oo ka mid ah deegaannada tijaabada ah. Halkaas, ayuu ku kormeeray cutubyo ka tirsan ciidanka Lubnaan wuxuuna indha-indheeyay fariisimo ciidan oo Israa’iil ku leedahay meel u dhow, sida ay sheegtay madaxtooyadu.
Muuqaal ay sii daysay madaxtooyadu ayaa muujiyay Mudane Aoun oo ku dhex socda aagga, la hadlaya dadka deggan isla markaana la kulmaya askar.
Wadahadallada Israa’iil iyo Lubnaan ee Rome dib ayaa loo dhigay
Sarkaal Maraykan ah ayaa sheegay in wareegga xiga ee wadaxaajoodyada Israa’iil iyo Lubnaan ee ka dhici lahaa Rome dib loogu dhigay illaa Oktoobar.
Maraykanka ayaa bishii hore sheegay in wadaxaajoodyada ka dhici doona caasimadda Talyaaniga ay dhici doonaan horraanta bishan.
In kasta oo kulanka Rome uusan u dhici doonin sidii loo qorsheeyay, haddana safiirrada Lubnaan iyo Israa’iil ayaa la filayaa inay toddobaadka soo socda ku kulmaan Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Maraykanka ee Washington si ay “uga wadahadlaan horumarrada socda iyo sii wadidda hirgelinta” heshiiska qaab-dhismeedka ee la gaaray bishii Juun, ayuu yiri sarkaalku. Sarkaalkaasi wuxuu hadlay isagoo ku xiran shuruudda caadiga ah ee ah inaan magaciisa la shaacin.
Waxa loogu yeero Qaab-dhismeedka Saddex-geesoodka ah wuxuu dhigaya in Hezbollah ay hubka dhigto, Israa’iilna si heerar ah uga baxdo koonfurta Lubnaan, halka ciidanka Lubnaan la geynayo, markii hore, deegaanno loo asteeyay “pilot zones”.
Sarkaalka Maraykanka ah ayaa sheegay in heshiiskaasi “uu weli yahay habka keliya ee suurtagalka ah ee lagu soo celin karo madaxbannaanida Lubnaan iyo amniga Israa’iil”.
Ka dib markii Maraykanka iyo Israa’iil ay dagaalkooda ka dhanka ah Iiraan bilaabeen dabayaaqadii Febraayo, Hezbollah ayaa Lubnaan gelisay colaadda iyadoo gantaallo ku ridday Israa’iil.
Rabshaduhu markaas way yaraadeen ka dib is-afgaradkii dhex maray Iiraan iyo Maraykanka bishii Juun, waxaana xigay heshiis dhex maray Lubnaan iyo Israa’iil.
Laakiin maalmahan u dambeeyay xoogga duqeymaha ayaa mar kale sare u kacay.
