Tobannaan deggane Israa’iili ah oo wejiyada qarsaday, kuna labisnaa dhar madow, ayaa dab qabadsiiyay geedo saytuun ah islamarkaana dhagxaan ku tuuray Falastiiniyiin intii lagu jiray weerar abaabulan oo lagu qaadayay xilliga goosashada sannadlaha ah ee tuulo ku taalla Daanta Galbeed, taas oo dhaawacday ugu yaraan laba qof, oo uu ku jiro wariye.
Sida ay sheegeen goobjoogayaal Reuters ah, ku dhowaad 80 deggane — oo qaarkood siteen haamaha gaaska — ayaa ka soo degay buur ku dul taalla beer saytuun oo jaranjarooyin leh, halkaas oo dadka deggan Abu Falah ay isugu yimaadeen si ay u gurtaan miraha bislaaday. Goosashada ayaa ah dhaqan sannadle ah oo si qoto dheer ugu xididaysan bulshooyinka Falastiiniyiinta.
- Advertisement -
Degganayaashu waxay isku meeleeyeen waddooyinka dhex mara geedaha saytuunka ee jaranjarooyinka leh.
Qaarkood waxay dhagxaan ku ganeen tuulooyinka Falastiiniyiinta iyagoo adeegsanaya wadhafyo. Dadka deggan ayaa dib ugu guray dhanka salka buurta ka hor inta aysan soo urursan dhagxaan oo ay dib ugu tuurin si ay isu difaacaan.
Intii uu weerarku socday, ugu yaraan laba gaari oo ciidan Israa’iili ah ayaa xawaare ku maray deegaanka, iyagoo boodh badan hawada geliyay xilli dadka tuuladu ay ka kala cararayeen jidkooda.
Rabshaduhu way sii socdeen kadib markii askartu soo gaareen. Ciidamada Israa’iil ayaa gaaska dadka ka ilmaysiiya ku riday Falastiiniyiin ka durkay gawaarida ciidamada.
Rasaas nool ayaa sidoo kale laga maqlay deegaanka, halka sawirqaade Reuters ah uu arkay ugu yaraan hal deggane oo hubaysan oo rasaas ridaya.
Bayaan ay soo saartay, ciidamada Israa’iil waxay sheegeen in askarta iyo booliiska xuduuddu ay rideen waxa ay ku tilmaameen rasaas digniin ah kadib markii ay goobta yimaadeen. Waxay sheegeen in ciidamadu markii dambe rasaas ku rideen qof ay rumaysnaayeen inuu khatar yahay.
“Isku-dayada lagu hurinayo isku dhaca u dhexeeya bulshada waxay wiiqayaan amniga deegaanka,” ayay ciidamadu sheegeen.
“Weerarada iyo rabshadaha ka dhanka ah rayidka aan waxba galabsan waa kuwo culus oo aan la aqbali karin,” ayay ku dartay.
Daawo: Degganayaal Israa’iili ah oo geedo saytuun ah gubaya weerar ka dhacay Daanta Galbeed
Wariye ka tirsan Washington Post oo dhaawacmay
Shaqaalaha caafimaadka Falastiiniyiinta ayaa sheegay in laba qof ay dhaawacmeen oo loo qaaday isbitaallada ku yaalla agagaarka Ramallah. Mid ka mid ah ayaa ahayd Heidi Levine, oo ah sawirqaade wariye ah oo u shaqaysa The Washington Post.
Muuqaallo laga duubay goobta ayaa muujiyay Marwo Levine oo dhinaceeda u jiifta waddo carro ah, gacmahana wejiga ku qarinaysa, iyadoo ugu yaraan saddex deggane ay hareeraheeda taagan yihiin.
Markii dambe, iyadoo ka hadlaysa sariir isbitaal, Marwo Levine waxay sheegtay inay xaaladdeedu deggan tahay. “Waa la i weeraray, dhulka ayaa laygu riixay. Nasiib wanaag, waxaan watay jaakaddayda gaashaanka iyo koofiyaddayda, haddii kale malaha xitaa halkan ma joogi lahayn, sababtoo ah way sii wadeen laadkayga oo laadkayga.”
Marwo Levine waxay sheegtay in weerarku istaagay kadib markii ay farageliyeen saaxiibbo Falastiiniyiin ah. Shaqaalaha caafimaadku waxay markii hore ambalaas ku geeyeen rug caafimaad oo ku taal Abu Falah, ka hor intii aan loo wareejin isbitaal ku yaalla Ramallah.
Codkeedu wuu gariirayay iyadoo hadlaysay, halka gacanteeda bidix lagu duubay faashado.
Matt Murray, tafatiraha fulinta ee The Washington Post, ayaa bayaan ku dalbaday in baaritaan la sameeyo.
“Subaxnimadii maanta, sawirqaade ka tirsan Washington Post, Heidi Levine, ayaa waxaa weeraray degganayaal Israa’iili ah iyadoo warbixin ka diyaarinaysa Daanta Galbeed,” ayuu yiri Mudane Murray.
“Waxay xirnayd calaamado muuqda oo si cad u muujinayay inay wariye tahay.
“Inkastoo aan ku faraxsanahay in Heidi ay heshay daryeel caafimaad isla markaana ay nabad qabto, haddana waxaan ka cadhoonnay weerarkan aan sababta lahayn ee loo geystay wariye gudanaysa shaqadeeda, waxaanan ku boorrinaynaa masuuliyiinta inay sameeyaan baaritaan dhammaystiran oo ay tallaabo ka qaadaan.”
Rabshadaha degganayaasha ayaa ku batay Daanta Galbeed
Rabshadaha ay degganayaasha Israa’iiliyiintu u geystaan Falastiiniyiinta ku nool Daanta Galbeed ee la haysto ayaa sii xoogaystay, iyadoo ugu yaraan 170 weerar la diiwaangeliyay tan iyo 27 Sebtembar, oo ku beegnayd bilowga xilliga goosashada saytuunka ee sannadlaha ah, sida ay sheegtay Yesh Din, oo ah koox Israa’iili ah oo la socota degsiimooyinka.
Weeraradan ayaa dhacay xilli dowladda garabka midig ee Ra’iisul Wasaare Benjamin Netanyahu ay dusha kala socotay ballaarin degdeg ah oo lagu sameeyay degsiimooyinka iyo saldhigyada yaryar ee ku baahsan Daanta Galbeed.
Mudane Netanyahu ayaa cambaareeyay rabshadaha, balse tallaabo kooban ayuu ka qaaday dhacdooyinka sababay dhaleeceyn caalami ah iyo qorshayaal cunaqabatayn ah oo ka yimid xulafada muddada dheer ee Israa’iil, oo ay ku jirto Britain.
Qiyaastii 500,000 deggane iyo ugu yaraan 3 milyan oo Falastiiniyiin ah ayaa ku nool Daanta Galbeed.
Qaramada Midoobay iyo inta badan dalalka ayaa u arka degsiimooyinka kuwo sharci-darro ku ah sharciga caalamiga ah ee maamula qabsashada millatari.
Israa’iil waxay diiddan tahay mowqifkaas, waxayna dhulkan u aragtaa mid lagu muransan yahay halkii ay ka oran lahayd mid la haysto.
Weerarka Abu Falah ayaa yimid kadib dhacdo la mid ah oo maalintaas hore ka dhacday meel u dhow tuulada Turmus Ayya, halkaas oo degganayaashu ay gubeen saddex baabuur kadib markii ay weerareen beeraley gurayay saytuun. Ciidamadu isla markiiba kama jawaabin codsi faallo ah.
Salah Abu Niswa, oo goob joog u ahaa dhacdada Turmus Ayya, ayaa sheegay in degganayaashu “u soo dhuunteen sida tuugo, waxay qabteen qof keligiis ah waxayna bilaabeen inay garaacaan”.
Akhri wax dheeraad ah: Badeecooyin ganacsi ayaan mar dambe gelayn Gaza sababo la xiriira muran ku saabsan canshuuraha, ayay Israa’iil sheegtay
