Dagaalka sii xoogeysanaya ee diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee Suudaan ayaa ugu yaraan 21 qof ku dilay Daarfuur, wuxuuna korontada ka jaray qaybo ka mid ah bariga dalka, sida ay Talaadadii sheegeen goobjoogayaal iyo shaqaalaha caafimaadka, iyadoo ciidamo iska soo horjeeda ay is-weydaarsadeen duqeymo aargoosi ah.
Diyaarad aan duuliye lahayn ayaa ku dhufatay suuq ku yaalla Nyala, oo ah caasimadda dhabta ah ee xoogagga RSF ee milateriga u dhisan ee Daarfuur, iyadoo dishay 21 qof, dhaawacdayna ugu yaraan 40 kale, sida ay sheegeen ilo caafimaad iyo goobjoogayaal.
- Advertisement -
Qof deggan magaalada ayaa sheegay in suuqa ku yaalla waqooyiga Nyala la duqeeyay abbaaraha 8:00 fiidnimo Isniintii (6:00 fiidnimo GMT). Qof kale oo deggan ayaa sheegay in goobtu ay caan ku ahayd ragga dhallinyarada ah, oo ay ku jiraan dagaalyahanno ka tirsan RSF.
“21 qof ayaa ku dhintay duqeyntii xalay, in ka badan 40 qof oo kalena way ku dhaawacmeen,” ayuu yiri shaqaale caafimaad oo ka tirsan Isbitaalka Nyala. Wuxuu awoodi waayay inuu go’aamiyo inta ka mid ah dadka dhintay iyo kuwa dhaawacmay ee xubno ka ahaa RSF.
Ciidanka Suudaan, oo RSF la dagaallamayay tan iyo Abriil 2023, ayaa si joogto ah duqeymo uga fuliya Nyala. Magaalada waxaa gacanta ku haya RSF, oo halkaas ka sameystay maamul la tartamaya dowladda caalamku aqoonsan yahay ee ciidanku taageero, taas oo fadhigeedu yahay Khartuum.
RSF waxay kaga jawaabtay weerarro soo noqnoqday oo lagu qaaday garoonka diyaaradaha Khartuum, iyo sidoo kale biyo-xireenno iyo xarumo koronto oo ku yaalla bariga Suudaan.
Talaadadii, “diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee maleeshiyaadka RSF waxay bartilmaameedsadeen saldhigga transformer-ka Al-Markhiyat, taasoo hakisay korontadii ka jirtay qaybo badan oo ka mid ah gobollada Khartuum iyo Al-Jaziira,” ayuu yiri ilo ka tirsan shirkadda korontada qaranka oo si qarsoodi ah u hadlay.
Weerarka ayaa dhacay maalin kaddib weerar isku dubbaridan oo RSF ay diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ku qaaday lix saldhig oo koronto. Duqeymahaasi waxay korontada ka jareen malaayiin qof oo ku nool gobollada Al-Jaziira, Niilka Cad, Sennar iyo Gedaref.
Khatarta macluusha
Diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ayaa noqday hubka ugu weyn ee colaadda, iyadoo labada dhinac ay dalka oo dhan ka wadaan weerarro sii casriyowaya. Duqeymahan ayaa marar badan hal dhacdo ku dilay tobannaan qof oo rayid ah.
Tirokoobyo ay soo saartay Qaramada Midoobay ayaa muujinaya in weerarrada diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ay saddexdii toddobaad ee ugu horreeyay Oktoobar oo keliya ku dileen in ka badan 300 qof, boqollaal kalena ku dhaawaceen.
Shaqaalaha gargaarka ayaa qiyaasaya in dagaalku uu tan iyo markii uu billowday dilay in ka badan 200,000 oo qof, isla markaana uu abuuray dhibaatooyinka bani’aadannimo ee ugu waaweyn dunida.
Qaramada Midoobay ayaa marar badan ka digtay in weerarrada lagu qaadayo kaabayaasha korontadu ay malaayiin qof halis gelinayaan adeegyada caafimaadka aasaasiga ah iyo nidaamyada kale ee muhiimka ah.
Ku dhowaad 3 milyan oo qof ayaa ku soo laabtay gobolka Khartuum tan iyo markii ciidanku dib u qabsaday sannadkii hore. Hase yeeshee, qaar badan ayaa ku adkaatay inay dib u dhistaan noloshooda magaalo ay dagaalladu si weyn u waxyeelleeyeen.
Korontada iyo biyuhu weli ma aha kuwo la isku halleyn karo, qaybo badan oo caasimadda ka mid ahna weli waa khatar sababo la xiriira bambooyin aan qarxin, halka burburka dhaqaale uu qoysas badan ku adkeeyay inay awoodaan inay cunto iibsadaan.
Isniintii, 30 dal, oo ay ku jiraan Maraykanka, Faransiiska iyo Boqortooyada Midowday, ayaa sheegay in loo baahan yahay tallaabooyin degdeg ah si loo joojiyo faafitaanka macluusha ee Suudaan.
Waxay sheegeen in xaaladda sugnaanta cuntadu ay marayso “xaalad walaac leh oo sii xumaanaysa,” iyagoo tilmaamay dagaalka, lacagta dalka oo si weyn u daciifaysa, kororka qiimaha shidaalka ee la xiriira colaadda Bariga Dhexe iyo abaar la xiriirta El Nino.
Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Suudaan ayaa Isniintii diidday digniinta, iyadoo sheegtay in xaaladda sugnaanta cuntada dalka ay tahay “mid lagu qanci karo” isla markaana ay doonayso inay “beeniso sheegashooyinka macluusha.”
Wasaaraddu waxay ku eedeysay “dalal iyo ururro qaar” inay dhibaatooyinka bani’aadannimo u adeegsanayaan dano siyaasadeed.
Ciidanku sannado badan ayuu diidanaa warbixinnada la diiwaangeliyay ee ku saabsan macluusha, waxaana lagu eedeeyay inuu hor istaagayo gaarsiinta gargaarka bani’aadannimo.
