Madaxweynaha Masar Abdel Fattah al-Sisi ayaa Sabtidii sheegay inuu xilka ka tegi doono marka muddo-xileedkiisa hadda uu dhammaado sannadka 2030, isagoo doonaya inuu soo afjaro mala-awaalka ku saabsan inuu raadin karo wax-ka-beddel kale oo dastuurka ah si uu u dheereysto xukunkiisa. Waxa uu sidoo kale ballanqaaday in Masar ay difaaci doonto amniga iyo madaxbannaanida Sacuudi Carabiya haddii boqortooyadu codsato gargaar.
“2030 waxay astaan u noqon doontaa dhammaadka muddo-xileedkayga madaxweynenimo. Arrintan gebi ahaanba waa la go’aamiyey,” ayuu Sisi ka sheegay xaflad qalin-jabin ah oo ka dhacday Akadeemiyadda Millateriga Masar ee Caasimadda Maamul ee Cusub, sida uu qoray wargeyska dawladda leedahay ee Al-Ahram.
- Advertisement -
“Waxaan sheegay in dastuurka Masar aan la taaban doonin,” ayuu ku daray. “Tani waa arrin si buuxda loo go’aamiyey, lagamana doodi doono.”
Jeneraalkii hore ee ciidanka, oo 71 jir ah, ayaa hoggaaminayay Masar tan iyo 2014. Waxa uu ku jiraa muddo-xileed lix sano ah kaddib markii dib loo doortay Diseembar 2023.
Wax-ka-beddello dastuuri ah oo lagu ansixiyey afti dhacday 2019 ayaa muddo-xileedka madaxweynaha ka kordhiyey afar sano ilaa lix sano, waxayna u oggolaadeen Sisi inuu raadsado muddo-xileed dheeraad ah, taas oo suuragelisay inuu xilka sii hayo ilaa 2030.
Isbeddelladu waxay wax ka beddeleen xaddidaadaha muddo-xileedka madaxweynaha Masar, waxayna dhaleeceyn kala kulmeen mucaaradka, kuwaas oo sheegay inay awoodda sii xoojinayaan xafiiska madaxweynaha.
Sisi wuxuu awoodda ku soo baxay 2013, markii millaterigu xilka ka qaaday Mohamed Morsi, oo ahaa madaxweynihii ugu horreeyey ee Masar si dimuqraadi ah loo doorto, kaddib mudaharaadyo waaweyn oo lagaga soo horjeeday maamulkiisa. Sisi ayaa ku guuleystay madaxtinnimada sannadkii xigay, tan iyo markaasna si adag ayuu u maamulayay nidaamka siyaasadeed ee dalka.
Hadalladiisii ugu dambeeyey waxay u muuqdeen kuwo loogu talagalay in lagu soo afjaro su’aalaha ku saabsan inuu raadin karo isbeddel kale oo dastuurka ah oo u oggolaanaya inuu xukunka sii hayo wixii ka dambeeya waajibaadkiisa hadda.
Madaxweynuhu waxa kale oo uu carrabka ku adkeeyey doorka millateriga ee ilaalinta hay’adaha Masar iyo nidaamka dastuuriga ah, isaga oo muujiyey baahida loo qabo in jiil da’yar loo diyaariyo hoggaaminta.
Waxa uu sheegay in dastuurku ciidamada qalabka sida u xilsaarayo ilaalinta dimuqraadiyadda, qaab-dhismeedka dastuuriga ah iyo tiirarka aasaasiga ah ee dawladda.
“Kama tagi doono dawladda Masar ilaa ay ka buuxdo dadkeeda u qalma inay masuuliyadda qaadaan,” ayuu Sisi yiri, isaga oo tixraacaya barnaamijyada Akadeemiyadda Millateriga Masar ee loogu talagalay diyaarinta jiilalka da’da yar ee hoggaaminta.
Ma uusan bixin faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan sida loo habayn doono kala-guurka hoggaamin cusub ama doorka uu qaadan karo kaddib marka uu xilka ka dego.
Masar oo ballanqaadday taageerada Sacuudi Carabiya
Sisi ayaa si gaar ah u sheegay in Masar ay diyaar u tahay inay qaaddo tallaabo kasta oo Sacuudi Carabiya codsato si loo ilaaliyo amniga iyo madaxbannaanida boqortooyada, isaga oo dib u xaqiijiyey taageerada Qaahira ay sheegato inay siiso xulafadeeda Khaliijka.
“Waxaan qaadi doonnaa tallaabo kasta oo lagu ilaalinayo Sacuudi Carabiya,” ayuu yiri. Sisi wuxuu intaas ku daray inuu baarlamaanka ka codsan doono inuu yeesho fadhi degdeg ah si loo oggolaado tallaabadaas haddii Riyaad ay codsi soo gudbiso.
“Waxaan si adag ugu taagan nahay ilaalinta iyo difaaca dhulalka walaalaheenna Khaliijka,” ayuu yiri.
Sisi ma uusan cayimin tallaabooyinka ay Masar qaadi karto, mana uusan tilmaamin khatar gaar ah oo kicin karta jawaab noocaas ah.
