Muqdisho (AX) — Midowga Golayaasha Culimada Soomaaliyeed ayaa ku boorriyay dowladda federaalka inay joojiso tallaabo kasta oo ku xadgudbaysa xuquuqda lahaanshaha hantida muwaadiniinta, iyadoo cabashooyinku isa soo tarayaan oo ku saabsan murannada dhulka, duminta iyo barakicinta qasabka ah ee ka jirta qaybo ka mid ah Muqdisho.
Shir jaraa’id oo uu goluhu qabtay Khamiistii, ayuu ku sheegay in uu helay cabashooyin badan oo ka yimid dadka deggan oo sheegay inay haystaan dukumenti lahaansho oo sax ah, hase yeeshee hantidoodii lagu muransan yahay, laga qaaday ama lagu soo rogay lacago iyo eedeymo aan lahayn saldhig sharci oo muuqda.
- Advertisement -
Culimadu waxay sheegeen in hanti aan lagu qaadan karin xoog, amar maamul ama cabsi-gelin, haddii aan tallaabadaasi marin hannaan sharci iyo garsoor oo caddaalad ah, madax-bannaan.
“Hantida shacabka lagama qaadi karo caddaalad la’aan iyo hannaan sharci oo sax ah la’aantiis,” ayuu goluhu yiri.
Culimadu waxay ugu baaqeen Madaxweynaha Hassan Sheikh Mohamud, Ra’iisul Wasaare Hamza Cabdi Barre, Maamulka Gobolka Banaadir iyo hay’adaha kale ee ay khusayso inay sameeyaan baaritaanno madax-bannaan, ilaaliyaan xuquuqda hantida, islamarkaana maxkamad soo taagaan cid kasta oo lagu helo ku takri-fal awoodeed, xatooyo ama musuqmaasuq.
Waxay sidoo kale ugu baaqeen hay’adaha garsoorka inay si madax-bannaan oo eex la’aan ah u xalliyaan murannada dhulka.
Goluhu wuxuu uga digay ganacsatada, nootaayooyinka iyo dilaaliinta guryaha inay ka qayb qaataan macaamillada la xiriira dhul lagu helay waxa uu ku tilmaamay dulmi iyo caddaalad-darro.
Midowga Golayaasha Culimada Soomaaliyeed ayaa sheegay inuu qaadi karo tallaabooyin dheeraad ah haddii cabashooyinkan aan si degdeg ah wax looga qaban.
Bayaankan ayaa imanaya iyadoo duminta iyo barakicinta qasabka ah ee ay dowladdu hoggaaminayso ay weli muran ka dhalinayaan dhowr deegaan oo ka tirsan Muqdisho.
Howlgalladan ayaa barakiciyay boqolaal qoys, waxayna kiciyeen bannaanbaxyo iyo sidoo kale mucaaradad siyaasadeed. Dadka deegaanka iyo dadka dhaliila dowladda ayaa ku eedeeyay mas’uuliyiinta inay si xun u maareeyeen dhulka danta guud, ayna fududeeyeen boobka dhuleed ee la xiriira dano ganacsi oo gaar loo leeyahay.
Mas’uuliyiinta, dhankooda, waxay ku adkeysanayaan in dumintu looga gol leeyahay dib u soo celinta dhulka danta guud, ka qaadista waddooyinka waxyaabaha xannibaya, iyo horumarinta mashaariicda dib-u-habeynta magaalooyinka.
Xiisaddu way korortay kadib dumintii iyo barakicintii u dambeysay ee ka dhacday degmooyinka Wabari iyo Xamar Jajab. Siyaasiyiin mucaarad ah iyo madax hore ayaa ku eedeeyay ciidamada dowladda inay rasaas nool ku fureen dad rayid ah oo ka mudaharaadayay burburinta guryaha iyo goobaha ganacsiga.
Dowladdu waxay wajahaysaa dalabyo isa soo taraya oo ku aaddan inay sharaxdo saldhigga sharci ee duminta, ayna hubiso in murannada hantida lagu xalliyo maxkamad halkii lagu xallin lahaa barakicin qasab ah.
