Gladys NamyaloJimce, Luulyo 31, 2026
Hoggaamiyeyaasha militariga Afrika waa inay midoobaan oo ay dejiyaan habab cusub oo waara oo lagu ilaalinayo guulaha nabad-ilaalinta ee sida adag lagu gaaray Soomaaliya, xilli hawlgalku u gudbayo nidaam saadka oo waara oo Afrika hoggaaminayso, sida uu sheegay Taliyaha Ciidamada Difaaca Uganda (CDF), Jeneraal Muhoozi Kainerugaba.
Isagoo ka furayay Speke Resort Munyonyo Shirka Aan Caadiga Ahayn ee Taliyeyaasha Ciidamada Difaaca (CDF-yada) ee dalalka ciidamada ku biiriya (TCC-yada) Hawlgalka Midowga Afrika ee Taageerada iyo Xasilinta Soomaaliya (AUSSOM), Jeneraal Kainerugaba ayaa taliyeyaasha ugu baaqay inay la qabsadaan cadaadiska maaliyadeed ee sii kordhaya.
“Kuwani waa duruufo adag, balse waxay naga doonayaan midnimo, hal-abuur iyo go’aan-adayg,” ayuu yiri Jeneraal Kainerugaba. “Mustaqbalka hawlgalkan — iyo naf-hurnimadii iyo horumarradii aan si wadajir ah uga sameynay Soomaaliya — waxaa qaabayn doona tayada go’aannada aan qaadanno xilliyada xasaasiga ah ee sidan oo kale ah.”
Dadaalka lagu xoojinayo hawlgalkan ayaa imanaya ka hor inta uusan Xafiiska Qaramada Midoobay ee Taageerada Soomaaliya (UNSOS) soo afjarin hawlgalladiisa ugu dambayn Diseembar 31, 2026, arrintaas oo dalalka ciidamada ku biiriya siinaysa fursad ay ku dedejiyaan qorshayaasha lagu dhisayo nidaamyo saadka oo isku filan.
Taliyaha Ciidamada Difaaca Uganda ayaa sheegay in saameynta dhimista maalgelintu ay durba gaartay hawlgallada jiidda hore, taasoo ciidamada ku qasabtay inay dib u qiimeeyaan oo dib u habeeyaan mudnaanta goobaha hawlgalka. Waxa kale oo uu xusay isbeddellada ku yimid xisaabaadka diblomaasiyadeed ee caalamiga ah, oo ay ku jiraan calaamado muujinaya in Mareykanku uusan taageeri doonin cusboonaysiinta waajibaadka AUSSOM iyadoo la raacayo qaab-dhismeedka taageerada Qaramada Midoobay ee hadda jira.
Iyada oo waqtiga kama dambaysta ahi soo dhowaanayo, Jeneraal Kainerugaba ayaa dalalka ciidamada ku biiriya ku boorriyey inay dedejiyaan beddello ay Afrika hoggaaminayso oo awood u leh inay hawlgalka sii shaqaysiiyaan wixii ka dambeeya Diseembar 2026. Waxa uu carrabka ku adkeeyay in dalalka Afrika ay hadda si toos ah mas’uul uga yihiin ilaalinta horumarka laga gaaray Soomaaliya.
Wadahadallada farsamo ee taliyeyaasha militariga uga socda Kampala ayaa ah wejiga furitaanka geeddi-socod istaraatiiji ah oo saddex maalmood soconaya. Gunaanadkoodu wuxuu saldhig u noqon doonaa warbixin faahfaahsan oo CDF-yadu u gudbin doonaan Wasiirrada Difaaca Luulyo 30, ugu dambayna wuxuu xog siin doonaa Madaxda Dowladaha gobolka ee Shir-madaxeedka 15-aad ee Aan Caadiga Ahayn, kaas oo dhacaya Luulyo 31.
“Annaga oo ah Taliyeyaasha Ciidamada Difaaca, waajibkayagu waa inaan bixinno talo militari oo aan mugdi ku jirin iyo hoggaan istaraatiiji ah, xilli xaaladda hawlgalku isbeddelayso,” ayuu yiri Jeneraal Kainerugaba. “Sidaas darteed, waa inaan wadatashiyadan u qabannaa si daacad ah oo furan, annaga oo uu hagayo ujeeddo mideysan.”
Isagoo soo bandhigay warbixin kooban oo ku saabsan amniga, Sarreeye Guuto Ibrahim Mohamed Mahmoud, Taliyaha Ciidamada Xoogga Dalka Soomaaliyeed, ayaa hawlgallada nabad-ilaalinta Afrika uga mahadceliyay kaalinta weyn ee ay ka geysteen xasilinta Soomaaliya.
Dalalka ciidamada ku biiriya AUSSOM — Uganda, Burundi, Jabuuti, Itoobiya, Masar iyo Kenya — ayaa shirka saddexda maalmood ah uga qaybgalaya iyaga oo ay weheliso Soomaaliya oo ah dalka martida loo yahay; shirku wuxuu soo dhammaanayaa Luulyo 31.
Isagoo xoojinaya farriinta Jeneraal Kainerugaba, Madaxa Qaybta Hawlgallada Taageerada Nabadda ee Midowga Afrika, Sarreeye Guuto Cheick Dembele, ayaa sheegay in midnimada waarta ee Afrika ay lama huraan u tahay dadaalka Soomaaliya ee lagu gaarayo nabad iyo xasillooni muddo dheer jirta.
Wuxuu sheegay in Midowga Afrika uu sii waday ka go’naanshihiisa hawlgalka inkastoo ay jiraan caqabado joogto ah, isaga oo intaas ku daray in hay’adaha amniga Soomaaliya oo sii xoogaysta ay ku xirnaan doonaan taageero wadareed oo joogto ah.
