Sabti, Agoosto 1, 2026
Kampala (AX) — Hoggaamiyeyaasha Afrika ee dalalkoodu ciidammada ku biiriyaan Hawlgalka Taageerada iyo Xasillinta Midowga Afrika ee Soomaaliya (AUSSOM) ayaa Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay ku cadaadinaya inuu taageerada sii wado ilaa laba sano oo dheeraad ah, iyagoo ka digaya in bixitaan xilli hore ahi uu abuuri karo firaaqo amni oo halis ah isla markaana wiiqi karo dagaalka Soomaaliya kula jirto al-Shabaab.
Hoggaamiyeyaasha oo shir madaxeed aan caadi ahayn ku yeeshay Kampala, Uganda, ayaa Jimcihii soo saaray war-murtiyeed ay Golaha Ammaanka kaga dalbadeen inuu oggolaado in taageerada saadka iyo hawlgallada ee Qaramada Midoobay ay AUSSOM sii siiso 18 ilaa 24 bilood oo kale.
Waxay sheegeen in muddada dheeraadka ahi ay taageeri doonto kala-guur nidaamsan, isku-duwan oo wejiyo leh, korna u qaadi doonto awoodda hay’adaha amniga Soomaaliya, isla markaana u saamixi doonto ciidamada Soomaaliyeed inay si tartiib ah ula wareegaan waajibaadka amniga.
“Awoodda taageerada hawlgalka ee uu waajibaadkeeda dejiyey Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay waa inay sii waddaa taageerada aan kala go’a lahayn ee AUSSOM muddo 18 ilaa 24 bilood ah, si loo suurtogeliyo hirgelinta yoolalka lagu heshiiyey, loo xoojiyo awoodda hay’adaha amniga Soomaaliya, loona fududeeyo wareejinta nidaamsan ee mas’uuliyadaha amniga,” ayaa lagu yiri war-murtiyeedka.
Shir madaxeedku wuxuu sidoo kale culays la mid ah saaray ilaalinta midnimada Soomaaliya, soo celinta kalsoonida shacabka ee hay’adaha dowladda iyo xoojinta dowladnimada dimuqraaddiga ah.
Hoggaamiyeyaashu waxay daneeyayaasha siyaasadda Soomaaliya ugu baaqeen inay mudnaanta qaranka ka hormariyaan khilaafaadka xisbiyada iyo siyaasadda ku dhisan haybta, iyagoo ku dooday in midnimadu lama huraan u tahay ilaalinta guulaha amni iyo gaarista xasillooni waarta.
War-murtiyeedku wuxuu dalalka ciidammada ku biiriya hawlgalka ku ammaanay naf-hurnimadooda ku aaddan la-dagaallanka al-Shabaab, wuxuuna maamuusay askartii lagu dilay ama lagu dhaawacay iyagoo ka qayb qaadanaya hawlgallada taageerada nabadda ee Soomaaliya.
Waxa kale oo uu saaxiibbada caalamka ka codsaday kaalmo dhaqaale oo dheeraad ah si loo daboolo farqiga maalgelinta AUSSOM ee sii ballaaranaya, isagoo ka digay in hawlgalku lumin karo waxtarkiisa haddii aanu helin taageero la isku halayn karo oo muddo dheer ah.
Hoggaamiyeyaashu waxay Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo dalalka ciidammada ku biiriya hawlgalka ugu baaqeen inay xoojiyaan hawlgallada militari ee lagu doonayo in si kama dambays ah looga adkaado al-Shabaab. Waxay sidoo kale saaxiibbada caalamiga ah ee soo jireenka ah iyo kuwa cusubba ugu baaqeen inay sii wadaan taageerada AUSSOM iyo geeddi-socodka ballaaran ee kala-guurka amniga Soomaaliya.
Sida ku cad heshiiska shir madaxeedka, talooyinka waxaa loo gudbin doonaa Golaha Nabadda iyo Ammaanka ee Midowga Afrika si uu u ansixiyo, ka hor inta aan loo gudbin Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay si uu u tixgeliyo.
AUSSOM ayaa wajahaysa dhaqaale-xumo daran kaddib markii la dhimay taageerada deeq-bixiyeyaasha caalamka, oo ay ku jirto go’aanka Mareykanka ee lagu joojinayo kaalmada saadka ee lagu bixin jiray hannaan-taageereedka Qaramada Midoobay. Ballanqaadyada magdhowga kharashaadka ciidamada oo ka hooseeya intii la filayey iyo tabarucaadka oo ka sii yaraanaya dhowr deeq-bixiye oo soo jireen ah ayaa sii ballaariyey dhaqaale-yaraanta hawlgalka.
Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa ka qayb galay kulanka Kampala, waxaana wehliyey wakiillo sare oo ka socday dalalka ciidammada ku biiriya hawlgalka, oo ay ku jiraan Burundi, Kenya, Masar, Jabuuti iyo Itoobiya. Ka qaybgalayaasha kale waxaa ka mid ahaa Guddoomiyaha Guddiga Midowga Afrika Maxamuud Cali Yuusuf; Wakiilka Midowga Afrika ee Arrimaha Siyaasadda, Nabadda iyo Ammaanka Bankole Adeoye; Ku-xigeenka Xoghayaha Fulinta IGAD Maxamed Cabdi Waare; Ku-simaha Madaxa Hawlgalka Kala-guurka Qaramada Midoobay ee Soomaaliya Raisedon Zenenga; iyo Ku-simaha Kaaliyaha Xoghayaha Guud iyo Madaxa Xafiiska Taageerada Qaramada Midoobay ee Soomaaliya Qurat-Ul-Ain Sadozai.
Kulanku wuxuu muujiyey walaaca gobolka ee sii kordhaya ee ah in sii socoshada taageerada caalamiga ah ee AUSSOM ay lama huraan u tahay in laga hortago dib-u-dhacyo cusub oo dhinaca amniga ah, xilli Soomaaliya ay u sii gudbayso inay si buuxda ula wareegto mas’uuliyadda amniga qarankeeda.
