Skip to content
Thursday, July 23, 2026 Mogadishu 29°C Breaking: South Africa’s anti-migrant unrest forced more than 160,000 people to flee
Breaking News
Axadle
North-Africa English

Saddex markab oo sida saliidda cayriin ee Sacuudiga ayaa dib ugu laabtay Badda Cas kadib digniin ka timid Xuutiyiinta

Follow
Three tankers carrying Saudi crude make U-turns in Red Sea after Houthi warning
Three Saudi crude tankers turn back in Red Sea after Houthi warning

Waxaa qoray Florence Tan iyo Nidhi Verma, Arbaco, Luulyo 22, 2026

Muuqaal cirka laga qaaday oo muujinaya xeebta Badda Cas ayaa laga dhex arkayaa daaqadda diyaarad, meel u dhow Sharm el-Sheikh, Masar, Febraayo 6, 2025. REUTERS/Amr Abdallah Dalsh/Sawir kayd ah Iibso Xuquuqda Adeegsiga

Saddex markab oo sida saliidda cayriin ee Sacuudiga, kuna sii jeeday Shiinaha iyo Hindiya, ayaa Talaadadii dib uga laabtay Badda Cas, iyagoo u jiheystay Kanaalka Suweys halkii ay halis u geli lahaayeen inay maraan meel u dhow xeebta Yemen, kadib digniin ka timid maleeshiyada Xuutiyiinta ee Iran la safan.

Dhaqdhaqaaqyada Xin Long Yang, Rodos iyo Amazon waxay muujinayaan carqalad labaad oo suurtagal ah oo ka dhacda marin-badeed muhiim u ah tamarta, taasoo sii xumeyn karta ciriiriga sahayda ee durba ka dhashay xiritaanka Marinka Hormuz.

Xuutiyiinta ayaa Isniintii ku dhawaaqay xannibaad badeed oo ka dhan ah Sacuudi Carabiya, taasoo suuragal ka dhigaysa in furin cusub uu ka furmo dagaalka Mareykanka iyo Israa’iil kula jiraan Iran, isla markaana khataraha ku wajahan sahayda saliidda iyo ganacsiga caalamka ay uga sii gudbaan Khaliijka.

Kooxdu waxay iimayl ay u dirtay shirkadaha maraakiibta uga digtay inay shixnad ku raraan ama ka dejiyaan dekedaha Sacuudiga, iyadoo sheegtay in maraakiibta ku lug leh la beegsan karo “goob kasta”.

Xuutiyiintu waxay gacanta ku hayaan waqooyiga Yemen, oo ay ku jirto xeebta ku teedsan Bab al-Mandab, marinka cidhiidhiga ah ee laga galo koonfurta Badda Cas. Iyadoo Marinka Hormuz — oo ah marinka ugu weyn ee Khaliijka looga baxo — la xiray intii uu dagaalku socday, dekedda Sacuudiga ee Yanbu ee Badda Cas ayaa noqotay waddada ugu weyn ee beddelka u ah dhoofinta saliidda Bariga Dhexe, iyadoo maalin kasta qaabilaysa malaayiin foosto.

Ilo ka tirsan caymiska ayaa sheegay in khidmadaha caymiska khatarta dagaalku sare u kaceen 24-kii saacadood ee ka horreeyay, iyadoo caymis-bixiyeyaashu dib u qiimeeyeen khataraha la xiriira dekedaha Sacuudiga.

“Maraakiibta ku xiranaya dekedaha Sacuudi Carabiya waxaa lagula talinayaa inay dib uga fiirsadaan marista Badda Cas, ayna tixgeliyaan hirgelinta tallaabooyin dheeraad ah oo lagu yareynayo khatarta,” ayay tiri shirkadda amniga badaha ee Britain, Ambrey, iyadoo intaas ku dartay inay qiimeysay in maraakiibta ku xiranaya dekedaha Sacuudi Carabiya “ay wajahaan khatar sare”.

DIB-U-LAABASHO KA DHACDAY BADDA

Xin Long Yang, oo ah markab aad u weyn oo qaada saliidda cayriin, isla markaana Isniintii Yanbu ku dhammeystay rarista 2 milyan oo foosto oo saliidda cayriin ee Sacuudiga ah, ayaa markii hore ku sii jeeday Shiinaha isagoo ka baxaya Badda Cas. Xogta maraakiibta ayaa muujisay inuu dib u leexday oo uu hadda u shiraacanayo dhinaca Suweys.

Rodos, oo ah markab ka yar kana sida Hindiya qiyaastii 700,000 oo foosto oo saliidda cayriin ee Sacuudiga ah, ayaa isna Talaadadii dib ugu laabtay dhinaca Suweys, sida xogtu muujisay. Amazon, oo ah markab nooca Suezmax ah oo Talaadadii u raray Hindiya saliid cayriin, ayaa sidoo kale u jiheystay Suweys. Dhammaan saddexda markab waxay Talaadadii damiyeen qalabkooda gudbiya xogta goobta.

Dynacom Tankers Management, oo maamusha Rodos iyo Amazon, iyo Cosco Shipping, oo maamusha Xin Long Yang, ayaan si degdeg ah uga jawaabin codsiyo faallo ah.

New Prime, oo ah markab kale oo nooca VLCC ah oo la filayay inuu dabayaaqada toddobaadkan gaaro Yanbu si uu saliid cayriin uga raro, ayaa isna dib uga leexday meel ka baxsan Cumaan kahor inta uusan gelin Badda Cas. Maamulihiisa, Associated Maritime Co HK, kama jawaabin codsi faallo ah.

Saddex ilo-wareed oo dhinaca maraakiibta ah ayaa sheegay in Yanbu ay sii wadday ku rarista saliidda maraakiibta horay ugu jiray Badda Cas ama kusoo dhowaanayay dhinaca Suweys. Xogta dabagalka ayaa muujisay in Olympic Luck, oo ah markab Badda Cas kasoo galay Suweys, uu weli kusii jeeday Yanbu, iyadoo ay la socdeen dhowr markab oo kale oo ka ag dhowaa. Si kastaba, inta badan maraakiibta shidaalka ee ka hawlgala Badda Cas ama wax ka rara Yanbu ayaa tan iyo Talaadadii damiyay qalabkooda gudbiya xogta goobta.

In maraakiibta shidaalka la mariyo Kanaalka Suweys halkii ay Badda Cas uga bixi lahaayeen Bab al-Mandab waxay safarrada ay ku tagayaan iibsadayaasha Aasiya ku kordhin lahayd toddobaadyo, iyadoo maraakiibta ku qasbeysa inay maraan Badda Mediterranean-ka oo ay ku wareegaan Afrika.

“Inkastoo xannibaad dhab ahi ay u muuqato mid aan dhici karin marka la eego kheyraadka loo baahan yahay hawlgal noocaas ah, haddana kordhinta colaadaha waxay keeni kartaa in Xuutiyiintu beegsadaan maraakiibta xiriirka la leh Sacuudiga ee maraya Marinka Bab al-Mandab,” ayay shirkadda dillaalka maraakiibta ee Clarksons ku sheegtay qoraal ay soo saartay Talaadadii.

Bilihii u dambeeyay, celcelis ahaan 10 markab oo sida saliid cayriin ayaa maalin kasta marayay Bab al-Mandab.

“Hase yeeshee, haddii Xuutiyiintu saameeyaan isu-socodka gobolka, waxaa dhici karta in dib loo habeeyo shixnadaha saliidda cayriin, iyadoo mugga saliidda Yanbu si isa soo taraysa loogu jihaynayo Yurub.”

Maraakiibta VLCC ee si buuxda u raran ee isticmaalaya kanaalka waa inay marka hore dejiyaan qayb ka mid ah shixnaddooda, taasoo kanaalka hareer mari karta iyadoo lagu shubayo dhuumaha SUMED ee gaara Badda Mediterranean-ka.

Warbixinta waxaa diyaariyay Florence Tan oo jooga Singapore, Nidhi Verma oo jooga New Delhi, iyo Jonathan Saul iyo Ahmad Ghaddar; Tifaftirka waxaa sameeyay Peter Graff iyo Kate Mayberry