Jimco, Luulyo 31, 2026
Muqdisho (AX) — Soomaaliya ayaa ka gudubtay caqabad muhiim ah oo ku aaddan ku biirista suuqa mideysan ee Afrika, kaddib markii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu saxiixay heshiiska Aagga Ganacsiga Xorta ah ee Qaaradda Afrika (AfCFTA), kana dhigay sharci, taas oo dhammaystirtay hannaanka ansixinta gudaha ee dalka.
Golaha Shacabka ee Baarlamaanka ayaa sharcigan ansixiyay Oktoobar 20, 2025. Sharcigu wuxuu Soomaaliya u oggolaanayaa inay dukumentiga ansixinta u gudbiso Guddiga Midowga Afrika, taas oo ah shuruudda sharci ee ugu dambaysa ee dalka looga baahan yahay si uu xubin uga noqdo heshiiska ganacsi ee ugu weyn qaaradda, sida ay sheegtay Wasaaradda Ganacsiga iyo Warshadaha.
Aagga Ganacsiga Xorta ah ee Qaaradda Afrika, oo uu aasaasay Midowga Afrika, ayaa ujeedkiisu yahay in la dhiso suuq Afrikaan ah oo mideysan, iyadoo la dhimayo caqabadaha ganacsiga lana fududeynayo in badeecadaha iyo adeegyadu si xorriyad badan uga gudbaan xuduudaha. Suuqiisa isku dhafan oo ay ku nool yihiin in ka badan 1.4 bilyan oo qof awgeed, ururkani waa aagga ganacsiga xorta ah ee ugu weyn dunida marka lagu cabbiro tirada dalalka ka qaybgalaya.
Dowladda Soomaaliya waxay filaysaa in xubinnimadu ay ganacsiyada maxalliga ah u sahasho helitaanka suuqyo ballaaran, kordhiso dhoofinta, isla markaana soo jiidato maalgashi shisheeye. Saraakiishu waxay sidoo kale sheegeen in heshiisku uu dardargelin karo warshadaynta, kala-duwanaanshaha dhaqaalaha iyo abuurista shaqooyin cusub.
Wasiirka Ganacsiga iyo Warshadaha Jamaal Maxamed Xasan ayaa saxiixa ku tilmaamay tallaabo taariikhi ah oo muhiim u ah dadaalka Soomaaliya ay ku xoojinayso xiriirka dhaqaale ee ay la leedahay dalalka kale ee qaaradda.
“Ku biirista Aagga Ganacsiga Xorta ah ee Qaaradda Afrika, Soomaaliya waxay albaabadeeda u furaysaa aagga ganacsiga xorta ah ee ugu weyn dunida, waxayna ganacsigeeda gaarka loo leeyahay u diyaarinaysaa inuu Afrika oo dhan ka tartamo,” ayuu yiri Xasan.
Xasan wuxuu sheegay in heshiisku bixiyo hannaan lagu dardargelinayo warshadaynta, lagu soo jiidanayo maalgashiga, laguna kobcinayo korriin dhaqaale oo joogto ah. Wuxuu intaas ku daray in dowladdu ay si dhow ula shaqayn doonto ganacsatada gaarka loo leeyahay, si shirkadaha Soomaaliyeed loogu diyaariyo inay ka faa’iidaystaan fursadaha uu heshiisku abuurayo.
Marxaladda xigta waxaa ka mid noqon doona in jadwallada canshuuraha kastamka Soomaaliya la waafajiyo waajibaadka AfCFTA iyo in la dhiso nidaamyada sharci iyo hay’adeed ee loo baahan yahay si heshiiska loo hirgeliyo, ayay wasaaraddu sheegtay. Mas’uuliyiintu waxay sidoo kale qorshaynayaan ololeyaal wacyigelin oo dalka oo dhan laga fuliyo, si dhoofiyeyaasha, wax-soo-saarayaasha, iskaashatooyinka iyo ganacsiyada yaryar iyo kuwa dhexdhexaadka ah loogu diyaariyo isbeddelka ku imanaya jawiga ganacsiga.
Tallaabada Soomaaliya ay ugu dhaqaaqday xubinnimada AfCFTA waxay qayb ka tahay barnaamij ballaaran oo dib-u-habayn dhaqaale oo heer federaal ah, kaas oo la waday sannadihii u dambeeyay. Dalku wuxuu helay cafinta deynta iyadoo loo marayo Hindisaha Dalalka Saboolka ah ee Deymuhu La Deggeen (HIPC), wuxuu fuliyay dib-u-habayn lagu sameeyay waaxda maaliyadda, wuxuuna ku dadaalay isdhexgal dhaqaale oo goboleed oo dhow, si loo soo jiito raasamaal, loo ballaariyo dhaqaalaha, loona xoojiyo koboca muddada dheer.
