Dowladda Nigeria ayaa ku dhawaaqday in la soo badbaadiyey in ka badan 300 oo qof oo afduub loo haystay, kuwaas oo ay ku jiraan 163 qof oo horraantii sanadkan laga afduubtay hal tuulo oo ku taalla galbeedka dalka.
Afduubka madax-furashada loo geysto ayaa noqday mid ka mid ah dhibaatooyinka amni ee ugu daran Nigeria. Burcad abaabulan, jihaadiyiin iyo kooxo hubeysan oo aan mabda’ gaar ah lahayn, kuwaas oo loo yaqaan burcad hubeysan, ayaa si gaar ah xor ugu hawlgala qaybo ka mid ah waqooyiga iyo bartamaha dalka oo awoodda dowladdu ku kooban tahay.
Bishii Febraayo, jihaadiyiin looga shakisan yahay ayaa weeraray Woro oo ku taalla gobolka Kwara, una dhow xadka Benin. In ka badan 150 qof ayaa la dilay, tiro intaas ku dhowna waa la afduubtay, sida ay sheegeen dadka deegaanka.
“Madaxweyne Bola Ahmed Tinubu wuxuu si diirran u soo dhoweynayaa soo badbaadinta guusha leh ee 308 muwaadiniin Nigerian ah oo lagu afduubtay weerarro kala duwan oo ka dhacay gobollada Niger iyo Kwara,” ayuu yiri afhayeenka madaxtooyada Bayo Onanuga.
Dhibbanayaasha ayaa laga helay goob ku dhex taalla kaynta Beerta Qaranka ee Harada Kainji.
Guud ahaan Nigeria, kaymaha waaweyn iyo seerayaasha dabiiciga ah ee inta badan maamulkoodu liito ayaa noqday goobo ay gabaad ka dhigtaan kooxaha dambiilayaasha ah ee doonaya inay ka dhuuntaan ciidamada ammaanka.
Onanuga ayaa hawlgalka ku tilmaamay “hawlgalkii samatabbixineed ee ugu weynaa ee abid lagu fuliyo” hal maalin gudaheed. Hawlgalka waxaa ka qayb qaatay Xarunta Qaranka ee La-dagaallanka Argagixisada, milatariga, hay’adda sirdoonka ee Waaxda Adeegyada Dowladda iyo booliska.
Tobannaan qof oo la haystay tan iyo weerarkii Febraayo
Jihaadiyiinta looga shakisan yahay ayaa horraantii sanadkan weeraray Woro, kaddib markii ay tuulada u direen warqad ay ku shaacinayaan qorshe ay halkaas wacdi uga jeedinayaan. Markii aan cidina ka soo qaybgelin, dadka deegaanka waxay sheegeen in weeraryahannadu ay u muuqdeen inay aargoosi sameeyeen.
Waxay dab qabadsiiyeen guryo, dileen in ka badan 165 qof, waxayna afduubteen tiro aan la ogeyn oo dadka deegaanka ah, sida lagu sheegay warbixinno xilligaas la siiyey AFP. Maamulka maxalliga ah ayaa sheegay tiro dhimasho oo intaas ka yar.
Warbaahinta ayaa tirada dadka la afduubtay ku sheegtay 176, balse booliska gobolka Kwara ayaa Jimcihii la soo dhaafay sheegay in tiradaas aan la xaqiijin.
Weerarka ayaa sababay in qaybo badan oo tuulada ka mid ah ay ku hoos duugmaan dambas iyo burbur.
Mr Tinubu ayaa weerarka ku cambaareeyey inuu ahaa “weerar bahalnimo ah”, wuxuuna guuto ciidan u diray gobolka ay dhibaatadu ka jirto, isaga oo dusha ka saaray dhaqdhaqaaqa Islaamiga ah ee Boko Haram, inkasta oo magacaas inta badan si guud loogu isticmaalo kooxaha jihaadiga ah ee ka hawlgala Nigeria.
Dhowr bilood ka hor, Kooxda Taageerada Islaamka iyo Muslimiinta (JNIM) ee xiriirka la leh Al-Qaacida ayaa sheegatay weerarkeedii ugu horreeyey ee ay ka fuliso gudaha Nigeria, kaas oo ka dhacay gobolkaas meel u dhow Woro.
Afduubyadu waxay Nigeria ka noqdeen ganacsi dambiyeed faa’iido badan laga helo.
Lacagaha madax-furashada ee la xiriira afduubyada ayaa gaaray qiyaastii $1.66 milyan intii u dhexeysay Luulyo 2024 iyo Juun 2025, sida lagu sheegay tirokoob ay ururisay shirkadda la-talinta ee SBM Intelligence oo fadhigeedu yahay Lagos.
Dhammaadkii toddobaadka, rag hubeysan ayaa afduubtay ugu yaraan 52 qof oo ay carruuri ku jiraan, intii lagu jiray weerar lagu qaaday tuulo iyo saldhig milatari oo ku yaalla gobolka Zamfara ee waqooyi-galbeed Nigeria.
